Τα λευκά καράβια

Τον μαστρο-Στάθη Μπαρμπαρέσσο
δεν έτυχε να τον γνωρίσω "εκ των έσω",
άκουσα να μιλούν γι αυτόν στα καφενεία
των ναυτικών τότε παλιά στην ανεργία,
της εποχής εκείνης τη μεγάλη "αργία"
που έπεσε σαν κύμα το πενήντα οκτώ*                          *1958 Ναυτιλιακή κρίση
σε ναυτικούς, πράκτορες και σε πλοία,
στης θάλασσας τον κόσμο μεγάλη δυστυχία". 

 

Έλεγε για τον μαστρο-Στάθη,

πως πρόωρα ο φουκαράς εχάθη, 
ο καπτα-Μήτσος και με καμάρι

τόνιζε ότι μ' αυτό το "παληκάρι,                   

πριν βρούμε στη στεριά μιαν όαση

σεργιάνι κάναμε μαζί στην κόλαση,

άγρια παλέψαμε με τα κύματα,,

κι αν πέσαμε και σε κάποια κρίματα,

δε βαριέσαι... μικροαμαρτήματα"

Στου Ωνάση μπαρκάραμε ντουέτο,

Ιαπωνία μας στείλανε πακέτο

εμένα και τον μαστρο Στάθη, 

λίγο πριν κείνη η κρίση πιάσει.

Ωνάσης !!!  η  πρώτη εταιρεία….

λευκά ‘ταν τα δικά της πλοία,
με τα "σενιόριτι τα μπόνους"*                                            *επίδομα παλαιότητος
οι ναυτικοί τους, απ’ τους μόνους
που αστακούς τρώγαν και γαρίδες,
και δεν μετρούσαν τις μερίδες     
οι μαγερο-καμαρώτοι του Ωνάση !
          

Όμως αλίμονο αυτά έχουν περάσει.

τα άσπρα πλοία.. βαφτήκαν  μαύρα,
λες και πενθούσαν "έτσι" όπως τάδα.
σαν έφυγε, "μπάρκαρε" ο Ωνάσης.

σύντομα ακολούθησε ο μάστρο Στάθης.
για τελευταίο μπάρκο σε κείνο το καράβι
που δεν υπάρχουν άνθρωποι μέσα ή κάβοι,
γιατί ποτέ του δαύτο δεν ποδίζει*,                                                        *πιάνει λιμάνι
κι αέναα... τους ωκεανούς γυρίζει.

Λες και παροπλίστηκε μιά εποχή
με του Ωνάση τη "φυγή",

σαν τα ποστάλια είχε παροπλιστεί
«Νέα Ελλάς» και «Φρειδερίκη»,
(μετά του πολέμου κείνη τη φρίκη)
π' αρμένιζαν με 'περηφάνεια
τα δυό μας μεγάλα υπερωκεάνια.

Στον μεσοπόλεμο και πριν
χωρίς ευχή «στο επανειδείν»

όχι απ' την Α' θέση της χλιδής,

κάθε φτωχός και δυστυχής,

σαν μετανάστης κατηφής,

εξέρασε απ’ τις κουπαστές* τους,                *κάτι σαν πεζούλι στο πλάι του πλοίου

αφού 'πανε οι υπεύθυνοι γι αυτόν

μα κι άλλους, ένα μεγάλο χ@στους,

έτσι ταξίδεψε στους πέρα κόσμους,

με τη φτώχεια του μαζί στους ώμους !

Τί να σχολιάσεις,  τί να πεις.. ; ! 

απ' Αυστραλία ομογενής
μούλεγε "...φίλε η Πατρίδα
δεν είναι αυτή που τώρα είδα.
θυμάμαι, σαν έφυγα ήταν άλλη...."

Με κ0ίταξε , κούνησε το κεφάλι,
την έκανε μουρμουρίζοντας,
τους κάποιους σιχτιρίζοντας.

______

Αφιερώνεται στο φίλο μου Γ' μηχανικό Γιώργο Φωστήρα που κάναμε τη βάρδια 12.00-04.00 στο Olympic Rock του Ωνάση (γέφυρα - μηχανή). Ο μαστρο Γιώργος σκοτώθηκε μαζί με άλλα επτά μέλη του πληρώματος στην έκρηξη του
τάνκερ ΑΛ ΜΑΛΙΚ ΣΑΟΥΝΤ στις 9 Ιουνίου 1966 στη ΛΑ ΣΑΛΙΝΑ.

                    ____________________________________________

Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος". βιωματικό έμμετρο έργο

του Παναγιώτη Ματαράγκα Νο 73 /  e-mail: pmataragas@yahoo.com 

Επιμέλεια  -  προσαρμογή κειμένων  k. Rapakoulia Mataraga

_________________

Η “Συμφωνία του Αιώνα”

Η συμφωνία του Ωνάση με τους Άραβες από πολλούς χαρακτηρίστηκε ως “η συμφωνία του αιώνα».
Η συμφωνία που έκλεισε με τους Σαουδάραβες το 1953.
Ο Ωνάσης επιδίωξε να μεταφέρει προνομιακώς με δικά του πετρελαιοφόρα το 5% της συνολικής παραγωγής του πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας. Ήταν τεράστιες ποσότητες πετρελαίου και απίστευτα κέρδη.

Δύο ήταν τα σημεία-κλειδιά της συμφωνίας που προσέφερε ο Ωνάσης στους Σαουδάραβες:
- Οτι θα πληρώνει τους φόρους και δικαιώματα στη Σαουδική Αραβία για τη μεταφορά του πετρελαίου με τα καράβια του, σε αντίθεση με τις πετρελαϊκές εταιρείες, που το εκμεταλλεύονταν δίχως να δίνουν σεντίμι.
- Οτι θα χτίσει Ναυτική Ακαδημία στη Σαουδική Αραβία και απόφοιτοί της θα αξιοποιούνται στο στόλο του.
Η συμφωνία του Αριστοτέλη Ωνάση με το βασιλιά της Σαουδικής Αραβίας Ιμπν Σαούντ καταργούσε τα κεκτημένα της Αράμκο, που υπεραμύνθηκε των δικαιωμάτων της με κάθε δυνατό μέσο.

«Φτάσαμε στο σημείο όλος ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, εκτός από την Ελλάδα, να είναι εναντίον μας» είχε πει πολλά χρόνια αργότερα ο πρόεδρος του ιδρύματος Ωνάση κ. Παπαδημητρίου. «Τώρα πια δεν ήταν ζήτημα απλώς των εταιρειών, αλλά των 54 κρατών, που έστειλαν στην κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας ψήφισμα διαμαρτυρίας. Ηταν φανερό ότι ο Ωνάσης είχε περάσει τη λεγόμενη "κόκκινη γραμμή" και άνοιγε πόλεμο όχι μόνο με τις 7 μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες, αλλά και με τα κράτη στα οποία έδρευαν. Αυτό το χρονικό διάστημα βρήκαν ευκαιρία και μερικοί Ελληνες εφοπλιστές, να συμμετάσχουν στο μποϊκοτάζ εναντίον του».

Κι ενώ η διένεξη αναμενόταν να φτάσει στα δικαστήρια, ούτε η συμφωνία εφαρμοζόταν, ούτε δινόταν φορτίο στον Ωνάση από την Αράμκο, που εκμεταλλευόταν αποκλειστικά το πετρέλαιο της Σαουδικής Αραβίας.

Για 2, 5 έως 3 χρόνια τα καράβια του Ωνάση -με εξαίρεση αυτά που ήταν με παλιά ναυλοσύμφωνα- έμεναν δεμένα στα λιμάνια.
Διαπιστώνοντας το αδιέξοδο, ο υπουργός Οικονομικών της Σαουδικής Αραβίας διαμήνυσε στον Ωνάση ότι καλύτερο θα ήταν να καταργηθεί η συμφωνία, η οποία έτσι κι αλλιώς δεν εφαρμοζόταν. Προτάθηκε στον Ελληνα εφοπλιστή να αξιοποιήσει το 50% της θαλάσσιας ουδέτερης ζώνης μεταξύ Σ. Αραβίας και Κουβέιτ, στην οποία δεν είχε καμία ανάμιξη η Αράμκο.

Ο Ωνάσης, θεωρώντας ότι αργά ή γρήγορα θα βρισκόταν ξανά απέναντι στο αρραγές μέτωπο των πετρελαϊκών εταιρειών, ζήτησε τη γνώμη των Αμερικανών για το θέμα της ουδέτερης ζώνης. Ενα μήνα αργότερα οι Αμερικανοί του απαντούσαν αρνητικά κι ο ίδιος αναγκαζόταν να αποσυρθεί κι απ' αυτήν την ακόμη πιο επικερδή πρόταση.

Η διαιτησία μπορεί να χάθηκε στη συμφωνία Ωνάση-Σαούντ, η τύχη όμως, που φάνηκε να έχει εγκαταλείψει για περίπου τρία χρόνια τον Eλληνα κροίσο, ήταν ξανά με το μέρος του.

Ο πόλεμος ανάμεσα στους Ισραηλινούς και τους Αιγυπτίους ωφέλησε εμμέσως τον Ωνάση, γιατί ήταν από τους λίγους που είχαν μεγάλα καράβια, ικανά να διασχίσουν τους ωκεανούς.

Η διώρυγα του Σουέζ έκλεισε και έτσι τα καράβια έπρεπε να ταξιδεύουν προς τις ΗΠΑ μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας. Ηταν μια χρονοβόρα διαδικασία και δύσκολη για τα μικρά καράβια, που δεν μπορούσαν να ανταποκριθούν. Αναγκαστικά προτιμήθηκαν τα καράβια του Ωνάση, που ανέπτυσσαν μεγάλες ταχύτητες, ήταν ασφαλή και είχαν δυνατότητες για να μεταφέρουν μεγάλα φορτία. Το παιχνίδι ήταν ξανά δικό του…

Μετά τη συμφωνία του Ωνάση με τη Σαουδική Αραβία ένα από τα καράβια 

προς τιμήν των ονομάστηκε  Al Malik Saud

* Αριστοτέλης Ωνάσης, 1900-1975, Έλληνας εφοπλιστής που υπήρξε παγκόσμια
διασημότητα, κυρίως στη δεκαετία του '60. Γνωστός για τις τολμηρές επιχειρηματικές
του κινήσεις, αν και τον θυμόμαστε περισσότερο για στις σχέσεις του με τη
Μαρία Κάλας και τη Ζακλίν .

* Ωνάσιες απόψεις και ρήσεις:
-  Το μυστικό στις μπίζνες είναι να ξέρεις κάτι που κανένας άλλος δεν ξέρει.
-  Κάθε κέρδος είναι μια αδικία σε κάποιον.
-  Μετά από κάποιο σημείο, τα λεφτά δεν έχουν πια σημασία. Παύουν να είναι
   ο σκοπός. Το παιχνίδι είναι αυτό που μετράει
-  Ο κανόνας είναι ότι δεν υπάρχουν κανόνες.
-  Αν δεν υπήρχαν γυναίκες, όλα τα λεφτά του κόσμου δεν θα είχαν σημασία.
-  Ποτέ δεν κατάλαβα την προτροπή «την υπογραφή σου και το κάτω το κεφάλι σου
   να προσέχεις που τα βάζεις». Έτσι χάνεις σίγουρα και στις δουλειές και στη ζωή.
______________________________________________________________________

   σπασμένος κάβος  

Μια ζωή 'ταν... κρεμασμένος

Ανάποδα στη σκαλωσιά

Ο παππούς είχε χαράξει,
και πίσω απ' την εικόνα γράψει
του Άϊ Νικόλα,    στο εικονοστάσι,
και την καρδιά μου είχε σπάσει,
με τις παρακάτω λέξεις...
να μην δακρύσεις πως ν' αντέξεις ?

         "Εγγονέ μου, αν μπορούσες
          μέσα να μπεις και να κοιτούσες,
          στα όνειρα,  που εγώ εζούσα,
          θά έβλεπες πως 'πιθυμούσα
          κοντά στη θάλασσα να ζούσα. 

          Να φεύγω μακριά με τα καράβια
          ονειρευόμουνα τα βράδια,
          καπτα Σωκράτη να με λένε
          και κάθε τόσο λύνε-δένε,
          να βρίσκομαι και σ’ άλλο πόρτο. 

           Επιτέλους ρε γαμώτο,
           τα ονειρά μου,     τα δικά μου
           και τα στεριανά γονίδιά μου,
           με εσένα εγγονά μου,
           θα ταξιδεύουν σαν τσιγγάνοι,
           και μένανε αυτό με φτάνει..."

Μιά ζωή 'ταν διψασμένος 
για ταξίδια ο καημένος...

Μιά ζωή 'ταν... κρεμασμένος
ανάποδα στη σκαλωσιά,
κάτω από τρούλους, με σκοινιά,
ζωγράφιζε σε κάθε ύψος
με το ιδιαίτερο του ύφος,
Άγιους, Χριστό και Παναγία.

Ήταν αγιογράφος, στη Ρωσία....
Εκλύθηκε σαν σπεσιαλίστας
και σαν θρησκευτικός "στυλίστας"...

Ζωγράφιζε μοναδικές εικόνες.
Δύο του σώζονται....  οι μόνες.

Ήτανε η εποχή των Τσάρων.
(Μετά την εκτόπιση Τατάρων
από την περιοχή Κριμαίας),
όπου κι εκεί "πολλάς ωραίας
εικόνας του" είχαν εκκλησίες.

Απέκτησε υψηλές φιλίες,
και τούτο εγώ το συμπεραίνω
πριν από χρόνια,  όταν μαθαίνω,
πως πρίγκιπα γαμπρό θα κάνει
απ’ τη Ρωσία....    και τα χάνει
όταν η αριστοκρατία,
η σνομπαρο-κρατία,
τη πολεμάει την καημένη
την κόρη του,   π’ απορημένη
τις δόξες απ' το παρελθόν,
θυμάται αυτή νυχθημερόν.

       ______________

Τη μηχανή του χρόνου πίσω,
λες,  γυρνώ....   να εξιστορήσω
ότι παλιό,  φέρνει μπροστά
η μνήμη μου, και το ανακτά.

Με πάει ως τον Ιορδάνη,
που τα βαφτίσια είχε κάνει
της κόρης του, που με καμάρι
μας το διηγόταν... πριν να πάρει
ξανά τον δρόμο για Ισραήλ
να δεί την αδελφή Ραχήλ....

Εκλήθη στο Ισραήλ* ο παππούς,               *Ιερουσαλήμ (τότε δεν υπήρχε Ισραήλ)
γιατί σε όλους τους ναούς
η φήμη του κυκλοφορούσε,
και κάθε παπάς τον εκαλούσε….

Κατά την Οκτωβριανή
την επανάσταση,       ήταν κεί,
σαν ήρθαν πάνω οι Μπολσεβίκοι.....

Αυτός εσώθηκε από τύχη,
δεν έκοψε όμως τον δεσμό του,
τον θεωρούσε τόπο δικό του...

Τη μέρα του ερχομού,
του Ρώσικου περιοδικού,
εκείνου του παλιού καιρού,
όπου ερχόταν κάθε μήνα,
περίμενε 'δώ στην Αθήνα.

Μα έλα που οι Κουμουνιστές
ήταν στο στόχαστρο ως χθές !!

"Έν έντυπον" Σοβιετικό
στο σπίτι....   ήταν φοβερό,
και σαν στοιχείο αρκετό
να πουν, "είν' δρών κομουνιστής"
και ίσως να εξοριστείς....

Εστήθηκε καυγάς μεγάλος
με το γαμπρό του πού 'ναι "άλλος",
κι όχι ο πρίγκηψ ο παλιός,

Βαμμένος κάργα δεξιός,                                                                                   

τούπε θα πάμε εξορία...
και κόπηκε η επικοινωνία
με κάθε τι το Ρωσικό..

... το παρελθόν,  πάει κι αυτό
μαζί με το περιοδικό... !
__________________________

 

Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος". 

βιωματικό έμμετρο έργο του Παναγιώτη Ματαράγκα
σελίδες 328 / e-mail: pmataragas@yahoo.com / 
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga

___________________________________________________________________

 

* Οκτωβριανή επανάσταση, Μια σειρά από μεγάλα ιστορικά γεγονότα που συνέβησαν στη Ρωσία κατά το έτος 1917 και δεν σφράγισαν μόνο την ιστορική πορεία της χώρας αυτής, αλλά επηρέασαν καθοριστικά ολόκληρη τη νεότερη παγκόσμια ιστορία.

Η αστική τάξη, αφού εξασφάλισε λίγο ή πολύ όσα αγωνίστηκε να πετύχει το 1789, κατάντησε να συνεργάζεται με τα υπολείμματα της φεουδαρχίας, που είχε μεταβληθεί σε πεφωτισμένη, συνταγματική μοναρχία. Η μαρξιστική διδασκαλία της σήψης του καπιταλιστικού συστήματος μέσα από τις ίδιες του τις αντιθέσεις συμπληρώθηκε από τη μεγάλη προσφορά στο μαρξιστικό οικοδόμημα του Βλαδίμηρου Λένιν, ο οποίος υποστήριξε στο κείμενό του "Το σύνθημα για τις Ενωμένες Πολιτείες της Ευρώπης"

Η βιομηχανική επανάσταση είχε ως καίριο και κύριο αποτέλεσμα τη δημιουργία μιας νέας τάξης, των εργατών, οι οποίοι όχι μόνο δεν είχαν την παραμικρή ιδιοκτησία πάνω στα μέσα παραγωγής, αλλά και ο ρόλος που έπαιζαν σ` όλη την παραγωγική διαδικασία ήταν καθαρά μηχανιστικός. Διαμορφώθηκε το προλεταριάτο, που σ` αντίθεση όμως με την αστική τάξη της Γαλλικής Επανάστασης, δεν άργησε να συνειδητοποιήσει τη θέση του και τη δύναμή του.

Η τόσο επίμονα διακηρυγμένη ανθρώπινη ελευθερία και ο σεβασμός της αξιοπρέπειας του ατόμου κατά το 1789 κατάντησαν φληναφήματα εφόσον δεν παρεχόταν η υλική δυνατότητα στον καθένα να τα πραγματοποιήσει.

Το 1905 στάθηκε η μεγάλη δοκιμή της επανάστασης του 1917. Πράγματι, τον Ιανουάριο τους έτους αυτού κηρύχτηκε γενική απεργία στα εργοστάσια της Πετρούπολης. Στις 9 Ιανουαρίου, ημέρα Κυριακή, χιλιάδες άοπλων με εικόνες και πορτρέτα του τσάρου συγκεντρώθηκαν στην πλατεία των χειμερινών ανακτόρων της Πετρούπολης. Ο τσάρος δε δέχτηκε ν` ακούσει τα αιτήματα του πλήθους και διέταξε τη φρουρά του να διαλύσει τους συγκεντρωμένους, με αποτέλεσμα η χιονισμένη πλατεία να βαφτεί με το αίμα εκατοντάδων νεκρών. Η Ρώσικη επανάσταση είχε ξεκινήσει.Στις 15 Ιουνίου 1905 στασίασε και το πλήρωμα του καταδρομικού Ποτέμκιν. Στρατιωτικές στάσεις ακολούθησαν στην Κροστάνδη, στο στόλο του Εύξεινου, ενώ στις 7 Δεκεμβρίου ξέσπασε γενική απεργία στη Μόσχα, που εξελίχτηκε σε ένοπλη εξέγερση, η οποία τελικά πνίγηκε στο αίμα.

Τα γεγονότα αυτά, μολονότι δεν πέτυχαν, έδωσαν την ευκαιρία στους αγρότες και στους εργάτες να οργανωθούν σε σοβιέτ και να προετοιμάζονται κατάλληλα για το αποφασιστικό και νικηφόρο χτύπημα.

Έχει χαρακτηριστεί ως ένα από τα μεγαλύτερα ιστορικά γεγονότα της ανθρωπότητας.
Ουσιαστικά η "Ρωσική Επανάσταση" συμπεριλαμβάνει τα γεγονότα που συνέβησαν κυρίως τους μήνες Φεβρουάριο και Οκτώβριο του 1917, (εξ ου και η ονομασία τους, Φεβρουαριανή Επανάσταση και Οκτωβριανή επανάσταση αντίστοιχα). Αν και οι δύο αυτές επαναστάσεις θεωρούνται μέρος της Ρωσικής Επανάστασης, αφορούν πολύ διαφορετικές διαστάσεις και δεν πρέπει να συγχέονται μεταξύ τους.

Όπως η μεγάλη Γαλλική Επανάσταση του 1789, έτσι και η Ρωσική του 1917 αποτελούν κεφαλαιώδους σημασίας ορόσημα στη μακραίωνη και πολύμοχθη πορεία των λαών της Γης για την πραγματοποίηση του ιδεώδους της ελευθερίας και της κοινωνικής δικαιοσύνης.

Σύμφωνα με το παλαιό Ιουλιανό ημερολόγιο η Οκτωβριανή Επανάσταση του 1917 ξεκίνησε με ένοπλη εξέγερση στην Πετρούπολη, στις 25 Οκτωβρίου 1917 ημερομηνία η οποία αντιστοιχεί στις 7 Νοεμβρίου 1917 σύμφωνα με το νέο Γρηγοριανό ημερολόγιο.

    σπασμένος κάβος  

Η Θητεία του Ηβιλάγια

Θητεία

   Με κάλεσαν στο ναυτικό,

     το τότε*  το Βασιλικό….                                              *1961

     Επιστρατεύτηκα κι εγώ,

     σιγά μη γλύτωνα απ' αυτό !

    Δυόμιση χρόνια υπηρετώ,
    και παρακάτω θα σου πω
    τη ταλαιπώρια μου... και 'δω,
    που έμπλεξα μ’ αυτή την τάξη
    μα, το προσπέρασα..... "εν τάξει !"

Αλλά ας πάμε από την αρχή,
από την πρώτη μου επαφή,*                                      *με το στρατό
που, κακουχία ήταν κι αυτή.

          ______________


Ήμασταν, γύρω δυό χιλιάδες,
στριμωγμένοι οι φουκαράδες,
συγκεντρωμένοι στη Φρεαττύδα,
μια ανθρωπο-ακρίδα....

Να υπηρετήσουμε "πατρίδες",
τα καμιόνια.... κατά παρτίδες,
μας ακουμπάνε στον "Παλάσκα"*                      *στο κέντρο εκπαίδευσης «Παλάσκας»
πουν' όλα τσίτα, "νάδα" λάσκα*....                      *πολύ πίεση, τίποτa δεν είναι χαλαρό          

           "Άσε...." του λέω, "να βιαστούνε,
            μέσ' στα καμιόνια για να μπούνε..."
που σπρώχνονταν για να χωθούνε,
στο κέντρο......    να καταταγούνε. 
                       
            "Εμείς να πάμε τελευταίοι,
            που ‘μαστε έξυπνοι κι’ ωραίοι...!"

Είπα στον Μάκη τον Πατρίκιο απ' το Φισκάρδο,

".... πάμε για κανά μπιλιάρδο ?"

Τα καμιόνια φεύγουν, πάνε….

Άδεια αυτά ξαναγυρνάνε
και μας πήρε έτσι το βράδυ,
έπεσε και το σκοτάδι.....

Αργά φεύγουμε.... στη μία,
τελευταίοι...  μ’ ηρεμία.

Δεν ξέραμε τη διαδικασία,
γιατί περάσαν πολλές ώρες,
πριν ακουστούν, φωνές,  μοβόρες,
πριν,  τις τρεχάλες, τα καψώνια...
Ήδη....... μας λέγανε κωθώνια !

Τέλειωσε το δικό μας λάσκα*                                  *χαλαρότητα
στο κέντρο εκπαίδευσης "Παλάσκα.."

Το πρόγραμμα ακολουθούμε,
"δέον"....  για να καταταγούμε...

.... όλη τη νύχτα το τηρούμε,
για να γραφτούμε.... εφοδιαστούμε,
όχι βεβαίως με πολυβόλα,
μα,  με τ' απαραίτητα όλα
ένδυσης και διατροφής....

Μ' έβρισε κι ένας ευτραφής.

Πολλά ρωτούν για να τους πούμε,
πλήρως να ενημερωθούνε...

μαζί μας θα ξημερωθούνε ! 

Ώρες κυλήσαν με ελέγχους....

Οι άλλοι ξυπνάν... τους βλέπω φρέσκους,                                
όσους κατατάχτηκαν νωρίς.
Δεν είμασταν πια..... "ευχαρείς"
που είμασταν στους τελευταίους.

"Να χέσω, λέει, τους ωραίους"
ο Νίκος*....  χαιρέκακα γελάει                                   *παρατσούκλι ο Παραμάσχαλας                
που τζάμπα ξενύχτι,  είχαμε φάει…!

       _______________


Σκοπιά…. 

               Φυλάκιο στον Παλάσκα
και με χωρίς τσιγάρο....  άστα !

Δύσκολες,  μαύρες ημέρες,
μας δίναν* και πεντ-έξη σφαίρες.                        *στη σκοπιά                                   

Νά, χαιρετούρες… Νά, ιστορίες,
Τρεξίματα, ταλαιπωρίες..


Στον διπλανό μας τον τομέα,
των βατραχιών μία παρέα,
γυμνάζονταν.....    κι υπερανθρώπους,
θυμίζανε απ' άλλους τόπους,
τα σκληροτράχηλα κομάντα..*                            *μονάδες ανορθόδοξου πολέμου

Έμοιαζαν, κάπως,  σαν "αβάντα
και παρηγοριά".....   
                     .... στις μικρές μας κακουχίες,
των βατραχάθρωπων* οι πορείες                       *τράβαγαν χειρότερα από μας                  
στα χιόνια,  σε ψυχρολουσίες
που χώνονταν να εκπαιδευτούνε,
κι έτσι, να σκληραγωγηθούνε.

         ______________


Μέσα απ' το στρατόπεδο.
κάποιο σκατο-κωλόπαιδο,
μου βούτηξε απ' το δίκλινο,
το χαϊμαλί το τρίχινο,
που φόραγα από χίπης....

.... κι η αλλαγή της τύχης,
ήτανε πλέον γεγονός,
σαν έμαθα ο καψερός,
για αυτήν που μου το χάρισε,
πως νυχτο-σουλατσάρισε
με άλλον και  με διάλυσε.

     ______________


Περάσανε τριάντα μέρες
με απειλές και με φοβέρες…

Ήρθε κι’ επίσκεψη η Κατίνα
με Σπύρο, Σοφία,  απ’ Αθήνα,

με το Μανώλη και τη θεία,
πριν πάμε στην ορκωμοσία….

         ______________


Μέρες μετά πλέον.....  ορκισμένος,
βγήκα εξόδου,*  φλομωμένος,                                         *η άδεια                  
κι’ επέστρεψα σε τρείς ημέρες…..

... και νάσου πάλι οι φοβέρες…

Μέσα στο θάλαμο,  βεγγέρες…

Μετά με χώνουν σε σχολή*                   *ΣΕΑ/Μ (Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών/Μαχίμων)      
εφέδρων αξιωματικών
(φοράγαμε στολές ναυτών)
να μάθω για..... τορπίλες.

Με εκπαιδευτές πολύ τσαντίλες,
πάμε και για σκοποβολή.

Θυμάμαι....  βρόμα πούχε βγεί
"το όπλο....  σαν πυροβολεί,
μπορεί αυτό  να εκραγεί…"

και το Μι-ένα*  θα σου 'ρθεί                                         *τύπος όπλου του στρατού

πάνω στα μούτρα δηλαδή...

Χεσμένος, έκλεινα τα μάτια
και έριχνα στο στόχο, τάχα…..

Σε κάποιο μάθημα απ' αυτά
τον υποπλοίαρχο Παππά
για δάσκαλο είχα... αυτόν του «Βέλους»*                    *Αντιτορπιλικό
μες στη σχολή αξιωματικών,
που πρωτοπόρος ήταν του τέλους,
της χούντας και των χουντικών...

Σαν πλοίαρχος θα "επαναστατήσει",                                         
κι η χούντα θα τον κυνηγήσει…

Μαζί του ήταν κι’ ο δικός μας,
ο Κώστας ντε….. ο ξαδελφός μας,
του Αίαντα μοναχοπαίδι,
που από μικρούλης τον παιδεύει.

Στην Ιταλία είχαν* λακίσει                                              *μαζί με το πλήρωμα
και ναύαρχος θα καταλήξει,
σαν ο Παππάς,  πίσω,  γυρίσει....

          _____________

Μες στη σχολή αξιωματικών,
όπως σου έλεγα λοιπόν,
μετά ναυτών, άλλων πολλών,
εφέδρων, τότε,  θα φοιτήσω,
κάποιο γαλόνι ν' αποκτήσω.

Μαθαίνω....  "των πολέμων κάθε φάση"
στο ίδιο θρανίο με τον Τάσση,
τον εκ Πιερρίας,    τον καρντάση....

Δώδεκα λεπτά η παύση,
(το διάλειμμα, έτσι λεν' εκεί,
στη γλώσσα τη στρατιωτική)

Σάντουιτς με κοπανιστή,
απ' την καντίνα σαν τρελοί !!!

Φοίτησα κάπου έξη μήνες....
και δύο περιστατικά θυμάμαι.                                                                     

Ένα, τότε, που εν Αθήναις,
σαν άγημα λόχος θα πάμε,
σε γάμο ή κηδεία βασιλιάδων,
με παρουσία λαού χιλιάδων.....

...και μιά επέτειος του "Εικοσιένα",
στης μνήμης τ' αποτυπωμένα,
που δεν μπορώ να την ξεχάσω.

Με βάλανε να παρελάσω
και να ξεροσταλιάσω,
με "όπλο στον ώμο" να περάσω
όλη τη Πανεπιστημίου.

Στον οπλονόμο τον Φωτίου
όπλο 'πιστρέφω...  μ' όχι μπαλάσκες.
Τρέχω για... "Αγίου Μελετίου"

(στο τσάκα γλύτωσα τις φάπες
πούταν σπασμένο το κοντάκι
χάρις τον φίλο μου τον Τάκη)

έχοντας τρεις ημέρες άδεια
και μένω έξω.... κάποια βράδια !

Είμασταν μέσα στη τρέλα...

Άλλοι ετρέξαν στα μπουρδέλα,
κι άλλοι αράξαν στην πλατεία
για να χαρούν πολυκοσμία.

           _______________


Ακόμη μία  γκόμενα,

μπήκε σε άλλα δρώμενα,
την πλάτη θα γυρίσει.
και θα με "χαιρετήσει"...

Την  εξανασυνάντησα...

... κακιά έμοιαζε μάγισσα,
και μέσα μου απορούσα,
αυτήνε αγαπούσα...?

Τότε νυχτο-κυκλοφορούσα
με ένα «Σκόντα», που ζουλούσα
απ’ το πατέρα μου, το βράδυ.

Το "μάγκα" έκανα, (το στραβάδι),
γκόμενες, νέες,  αναζητούσα…..

Δεν το επιθυμούσα
το μπλέξιμο, κι  έτσι περνούσα
μόνος μου, μέρες και νύχτες,
με κάτι ασήμαντες τσουλίτσες,
με ώριμες και κοριτσάκια,
στο «ον δη ροκς»* κι’ άλλα κλαμπάκια.                             *Βάρκιζα                                     

             _____________________


Στις μνήμες αυτές που καταγράφω
απ' τη ναυτική θητεία,
μπλέκω τον κινηματογράφο.

Φαντασία ?
                        Αληθινή ιστορία...?

Να μην γνωρίζεις, τ' αποκλείω
απ' το σινεμά,  ή και βιβλίο….
το "Πείραμα της Φιλαδέλφειας".

Το "στόρυ" έτυχε συνέχειας
στο «Πάνθηρ» τ’ αντιτορπιλικό,
όπως μετονομάσθηκε   αυτό….

Μίλια απ' το Σαρωνικό,
γυμνάσια πάνω σε πλωτό
μουσείο,  γνωστό απ' το σινεμά,
(η εποχή Τσινετσιτά),
και με ετούτο το καράβι,
το "Πείραμα" πούχαν συλλάβει
έκαναν  προ ετών,
και νάμαι μέσα εδώ παρών !

Το πλοίο αυτό μας είχε ‘ρθεί

"βοήθεια" απ’ την Αμερική,
αφού γυρίστηκε το έργο....

..... σαν νάμαι εγώ που επιλέγω
τα στοιχειωμένα της ζωής,
σαν πειρατής Καραϊβικής. 

Οι κανονιές του με τρελαίνουν
τους πάντες γύρω ξεκουφαίνουν…
Ωτοασπίδα κι αν βαλθεί,
σου διαπερνάει το κορμί.




Υστερόγραφο

Στο έργο συμπέραιναν, "μιά τρύπα
πως άνοιξαν, όπου δεν κλείνει...."

Ίσως και να με πούνε, "τρίχα",
τη σκέψη μου όμως κατευθύνει,
στο ίδιο αυτό συμπέρασμα,
του Τέσλα, ομοίως τ' αποτέλεσμα,
που και στο δικό του πείραμα, 
οι "καιροί"...... ήταν το θήραμα !

Το σενάριο στην ταινία
κι η παραμυθολογία,
είναι για εισιτήρια,
μα, η σκέψη σου, αν είν' μυστήρια,
θα δει, αυτό που εδώ προέχει..

("Τί στο καλό...
                          .....Τί στο καλό πια τρέχει" ?)

Στη φύση οι παρεμβάσεις,
αλλάζουν  νόμους και κανόνες, 
και του καιρού τις αντιδράσεις,
όπου ισχύαν για αιώνες...

Οι αισιόδοξοι, απλά, θα πουν
πως της ηθικής....  είναι υπερβάσεις
κι άλλοι θ' αναρωτηθούν
ποιες θάναι οι επιδράσεις... !

Έτσι τα καταφέραμε... 
πάνε αυτά που ξέραμε.

Βροχή πια,  δεν θα πιάσει
μόνο, αν το θέλει η φύση...

.... μα, κι όταν το θελήσει,
του Όργουελ ο ονομαστός,
ο "άνθρωπος με τα κουμπιά",
αλλιώς,  "Μεγάλος Αδελφός"*                       *από το βιβλίο 1984, Τ. Όργουελ
εκεί που, κυριολεκτικά,

ελέγχουνε πια τον καιρό !

Κάτι, δεν πάει καλά, εδώ
και θα δικαιωθώ,
γιατί πλακώσανε "καιροί"
πρωτόγνωροι πάνω στη γη…. 

        ______________

Ο στρατός που τρέμουν άλλοι,
κι’ είν φοβία τους μεγάλη,
ήτανε για μένα πάρτυ,
δεν ήθελα το τέλος νάρθει,
γιατ’ ήτανε πρώτη φορά μου
που "η ζωή ήταν κοντά μου",
ισότιμη μ' άλλους  ανθρώπους,
κι’ όχι εξορία....  σε ξένους τόπους.

Έκανα παρέα με "κορίτσια"
κι’ όχι μ' αυτές που λέν' στα ίσια
"γουστάρεις φίλε φίκι-φίκι... ?"

Ποτέ δεν είχα εγώ κορίτσι,

και δεν σου λέω να τη πηδήξεις,
σου λέω απλώς να της μιλήσεις.

Άσε που έτρεχε ο μισθός μου....
Φλεβάρης ο καλύτερος μου,
με τις εικοσιοκτώ ημέρες.

Έκανα και τις νύχτες μέρες...
Το γλένταγα μέσα στη πόλη,
κι η ευεξία μου αυτή όλη
οφείλετο εις τον Σουλιώτη,
τον γενναιόδωρο πλωτάρχη
όπου με κάλυπτε άμα λάχει,
και μούδινε στη ζούλα άδεια,
με κάποια όμως χτυποκάρδια...

Ήμουνα πανευτυχής....
μετά απ' τα πέρατα της γης,                                  
πούχα βρεθεί* πριν τη θητεία,                                 *με τα καράβια
κι ήμουνα σκέτη αλητεία....

.... τι τύχη,  λέω, ρε και τούτη !!!!

Μα σαν κτυπήσανε οι Τούρκοι*                                *1964
στην Κύπρο, τρέξαν οι δικοί μας....
..... σκοτώθηκε και το παιδί μας,
ο γελαστός Χρυσούλης Τάκης.

Φίλε, τι σούμελε να πάθεις....!

          _____________

Αντί για Κύπρο, με πάν' Κρήτη..
Φύλλο πορείας κάποια Τρίτη
για διερμηνέας αθλητών…..
εις τους αγώνες των μελών
του ΝΑΤΟ, των στρατιωτικών.*                  *Αθλητικούς από μέλη του ΝΑΤΟ 

Στο ναύσταθμο απ’ τους παλιούς,

εκεί στη Σούδα, είδα πολλούς
φίλους....... τον Θάνο, τον Κατσίκα....

Χάρηκα πολύ που βρήκα 
και τον Ελευθεριάδη
και τον χαζό,  τον Μιλτιάδη….

Μα, για να τη κοπανήσω
από την Κρήτη, δεν θ' αργήσω....

           _____________


Πότε με τραμ* πηγαίνω εκεί,                                 *Τραμ του Περάματος
στου ναύσταθμου την περιοχή,
με ήλιο, μα, και με βροχή,
πότε με πλοίο του Βήτα Νι,
με κυβερνήτη ένα παιδί
(στη θρυλική «Ευκαιρία»*)                                        *από Πειραιά ναύσταθμο
κάποιον.... απ' την κληρουχία.
Χάζευα τ' "άγερτα" υποβρύχια….
Πως νάναι μέσα... είπα, αλήθεια ?

Ήταν ατέλειωτη μια σκάλα...
ζάλη... πριν πέσω κουτρουβάλα,
απ' την κλειστοφοβία,
με πιάνει μια υστερία
και πανικόβλητος... "βγαίνω επάνω",
λέγοντας, δεν το ξανακάνω...!
          _______________


Θέση κατάστρωμα γυρνάω,
από την Κρήτη και.... πεινάω,
γιατί είχε καθυστέρηση...
και από λεφτά 'χα... στέρηση,
και μέχρι την Αθήνα,
εψόφησα στη πείνα.

Τι ειρωνεία,  "πίσω γυρνάω"
και νοερά.... θα ξαναπάω,
τότε που ήμουνα λαθραίος,
σ' Αμερική, σαν αρουραίος
που τόσκασα απ' το καράβι...
Εγκαίρως, δεν είχα καταλάβει,
πως πρέπει κείθε να δουλεύεις,
(δολάρια στο δρόμο δεν μαζεύεις),
αλλιώς πεινάς και ζητιανεύεις...
...γι αυτό, στη πείνα της Αμερικής
ταξίδεψε ο νους μου ευθύς
από τη Κρήτη σαν ερχόμουν...

.... να μην πεινάσω πια.... ευχόμουν !
Όμως ο εφιάλτης δεν εχάθη,
κι η ενόχλησή του πάλι θάρθη.
Θα μ' επισκέπτεται στον ύπνο,
καμιά φορά δε και στο ξύπνιο....
       _______________

Σαλπάρισμα τ’ άλλο πρωί,
του Κυβερνήτη η διαταγή...

Ο Ούρσος μου λέει στο τραινάκι,
κοπάνα τη, την άδεια πάρτη,
μα μην αργήσεις, ούτε λιγάκι...


Θάχε ένα πάρτυ…   το βραδάκι.


Χυλόπιτα, θα φάω…
Τι τόθελα να πάω....?

Με πείραξε τότε λιγάκι…..


Ένα βλαμμένο κοριτσάκι,
όπου δεν ήξερε τι θέλει...
ήταν ξαδέρφη του Βαγγέλη,
εκείνου εκεί του ασχημάντρα
μες του στρατού την ίδια μάντρα.

Ναι.... να ζητήσω απ’ την κυρία,
μία συγνώμη επ’ ευκαιρία,
την όμορφη γλυκιά κοπέλα,
που η καημένη μούπε,  έλα,
και φέρθηκα εγώ.... μαλάκας…

Του άντρα,  δεν είχα εμπειρία,
και "γκόμενος ήμουν της πλάκας",

κι αυτά που άκουγα στα πλοία,

τ' αντέγραφα με ακρισία !    

           _______________

Στο περιοδεύον…* είχα απουσία.                *παρουσία προς κατάταξη στο στρατό
κι έφαγα πρόσθετο δυό μήνες...
Του Μίμη* νάσου "αντιπροσωπεία",             *ο θείος μου ο καπετάνιος
κι ηχήσανε μπάρκου σειρήνες...
.....μου μήναε να πάω μαζί του...

Συγκεκριμένα: "Το πουλί του
να μην το παίζει...", είχε πει,
"Να σηκωθεί να τσακιστεί
και άμεσα ν' απολυθεί...
Άλλο να μη καθυστερεί
γιατί σαράβαλο θα βρει,
όταν θα ψάξει για να "μπει..."*                      *μπαρκάρει
Θα απολυθώ σε μια μέρα...
και καθαρίζω από κει πέρα.                   *το δίμηνο πρόσθετο το γλυτώνεις με μια αίτηση
με μέσα πούχα απ' τον πατέρα 

     _______________

Στο ναυπηγείο πάω με το Λιάτσο,
μα πέφτω πάνω σ’ ένα μπάτσο:
"Δείξε μου μου λέει το πάσο..."
Κωλώνω κι ειδοποιώ τον Μίμη
μ’ έναν που 'ρχόταν απ’ τη πρύμη,
και κατεβαίνει απ’ το βαπόρι,
κάνει το "ζόρικο αγόρι"...
και υποχώρησε ο μπάτσος...

.... στο πλοίο, μπαίνουμε με "θράσος".

Δεν πήρα ούτε πανταλόνι,
στον Περσικό, με αγκυλώνει
το μάλλινο, μέσα στη ζέστη,
μα ο φίλος Δίπλας, μου παρέστη,
μου δίνει το δεύτερο δικό του
κι’ "ανταποδίδω το καλό του",
χρόνια μετά στη Νορβηγία,
όπου μου βρήκαν αναιμία.

Τον δικό μου στείλαν "προστάτη",
σαν ζήτησα αντικαταστάτη,
αυτόν που μου 'βρισκε δουλειά...

που με ξελάσπωνε απλά... 
το φίλο μου.... τον Δίπλα Γιάννη,
που παρατάει αυτό που κάνει
εις το γραφείο της εταιρείας,
αφού στη λίστα της οποίας,
δεν είχε σε αναμονή,
κανένα πλοίαρχο ναρθεί....

Έτσι τον χώνω στο καράβι,
χωρίς, σχεδόν, να καταλάβει....

Ακόμα κουβαλάω τύψεις...
έτσι είναι πάντα, αν κάποιον ρίξεις,
"αλλά στ' ορκίζομαι βρε Γιάννη
το γκάζι* 'κείνο.... μ' είχε τρελάνει..."           *αναθυμιάσεις από πετρελαιοειδή

Ήθελε λίγο, να με ξεκάνει....

Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος". αυτοβιογραφικό έμμετρο έργο του Οδυσσέα Ηβιλάγια
σελίδες 301-327 / e-mail: od.heavilayias@yahoo.com / Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων k. mataragaspasmenos kavos