Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Φήμες.. κι Αλήθειες στο Ίσως. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Φήμες.. κι Αλήθειες στο Ίσως. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 8 Οκτωβρίου 2014

Τους Νίκησε Όλους... εκτός από μια Γυναίκα



   Η άμαξα που 'χε σταλεί, 
η αυτοκρατορική,
στη θύρα της πια είχε φτάσει,
ενώ... 
          ...επήγαινε να σπάσει,
από τους κτύπους η καρδιά της,
καθώς, σε λίγο πια μπροστά της,
ο διάδοχος, ο Ρωμανός,
ο πλέον διαλεχτός...
...πριγκιπικός γαμπρός !
θα διάλεγε για νύφη
αυτήν... αν είχε τύχη !

Σ' όλη την αυτοκρατορία,
είχε σταλεί η "αγγελία",
για τον "διαγωνισμό"
που θα γινόταν, με σκοπό
να πάρει ο πρίγκηψ την "αρίστη",
αν και γνωρίζαν πλείστοι

πως η πραγματική αιτία,
ήτανε μία...  
                        η επιθυμία
την πιόμορφη  αυτός να βρεί,
και δεν το πίστευαν πολλοί
πως δήθεν...  "αριστεία

έπρεπε νάχει από σχολεία"...
"ως ήτο"  στην εξαγγελία !   

Στην άμαξα, η Αναστασία,
η μέλλουσα πρώτη κυρία,
μπαίνει...  

                  κι αμφιβολία
πως είν' η πιόμορφη,  καμία
δεν έχουνε οι αμαξάδες,
και σκύβουνε για τεμενάδες,
να δείξουνε τον θαυμασμό τους,
αν και το πρωτόκολλό τους,
ετούτο, δεν το αναφέρει...


   Θα ήταν μεσημέρι,
που ο αλαζών ο Ρωμανός
την είδε... 

                   Αιφνιδιαστικώς,
τον κτύπησε ένας κεραυνός,
πρωτόγνωρος, ερωτικός.

Διαλύθηκε κακήν κακώς
και ο διαγωνισμός...


Στο βάθος ήταν η σειρά της...
Ποιό δυνατά  χτυπά η καρδιά της....

Mπροστά...
                 οι πιο όμορφες της Πόλης,
χαθήκαν όλες τους, και μόλις
αντίκρυσε την Αναστασία
δεν είχε μάτια για καμία.

Την κοίταζε με θαυμασμό,
κι έγινε σ' όλους φανερό,
σαν τον ακούν:    

                    "Θεοφανώ
                      θα λέγεσαι εις το εξής,
                      κι έτσι εσύ θα πορευτείς
                      μαζί μου μες την Ιστορία
                      που θα μας γράφουν τα βιβλία.



Με κλίση εμπρός της κεφαλής,
εκείνη λέει:  

                    -"Είμαι ευτυχής"..." 

                    -"Βασίλισσα θα γίνει αυτή"


βροντοφωνάζει στη στιγμή,
ο Ρωμανός, και με πυγμή
το επιβάλλει στην αυλή.


   Όμως στη θέση της καρδιάς της
είναι ο Νικήτας, ο έρωτάς της,

απ' τα νεανικά της, 
αθώα χρόνια, τής εφηβείας
που λάτρευε μετά μανίας
αυτό το παλικάρι.

Θυμάται με καμάρι,
ότι κι αυτός είχε ανταριάσει, 
όταν τον είχε αιφνιδιάσει
και τρυφερά πρωτοκοιτάξει.

                    "Η ομορφότερη της Πόλης
                     μα και της επικράτειας όλης
                     είσαι εσύ...     της είχε πει.."
και είχαν πρωτοφιληθεί.

Εκείνου του πρώτου ραντεβού,
η γλύκα εκείνου του φιλιού,
δεν έσβηνε κι απ' το μυαλό του,
και... θάπρεπε  ....

                               για το καλό του !

Αντίζηλος του βασιλιά ;
σαν να του κόπηκε η λαλιά.

Ήταν χαμένος από χέρι
αλλά ακόμα δεν το ξέρει.

Θα ομολογούσε ο καθένας,
σε τέτοια θέση, ίσως κανένας,
δεν θάθελε για να βρεθεί,
(σαν του Νικήτα δηλαδή).



   Μελετώντας τη ματιά της
λένε, πως, την ομορφιά της 
χρησιμοποιεί με μαεστρία,
απ' άκρατη ματαιοδοξία,
για να γευτεί την εξουσία...

...κι έτσι η Αναστασία,
μες το παλάτι εν μία νυκτί,
επίσημα είχε ονομαστεί

Θεοφανώ, που θ' ακουστεί
παντού, με το όνομα αυτό,
στην αυτοκρατορία..


Αμφιλεγόμενη πορεία
είχε στ' ανάκτορα η κυρία,
και την κυριαρχία 
σιγά σιγά αυτή θα έχει,
κι αλλοίμονο σε όποιον "πέσει"
μες την δική της τη δυσμένεια.

Τον τράβαγε από τα γένια
τον δύστυχο τον Ρωμανό !

Τον Αυτοκράτορα,* και πεθερό,                    *Κωνσταντίνος Ζ' Πορφυρογέννητος
κάποιοι δηλητηριάζουν...
Οι φήμες τώρα οργιάζουν...
πως ...ήταν δάκτυλος δικός της.
Ύποπτη πια... η υψηλότης,
η νέα αυτοκράτειρα.


   Συχνά, απ' τα παράθυρα
κοιτά με νοσταλγία,
εκείνη την πλατεία,
όπου με τον Νικήτα,
την πρώτη τους τη νύχτα
με έρωτα ενωθήκανε,
κι ένα πρωί "χαθήκανε".


   Εμπόδιο πια κι ο Ρωμανός
στα σχέδια της... 
                             ...κι ολοταχώς
τραβά για μιά κυριαρχία
σ' όλη την Αυτοκρατορία.

Την κουμαντάρει η απληστία.
Δηλητηριάζεται κι αυτός !...
ο αυτοκράτωρ Ρωμανός...
Αυτήν... όλοι σκεφτήκανε,
και την υποψιαστήκανε.



   Με φλάμπουρα του βασιλιά
να ανεμίζουνε ψηλά,
έρχεται ο στόλος του Φωκά...

Το αραβικό το κράτος,*
κυρίαρχο προσφάτως,
άλλως της Κρήτης το εμιράτο,*
ηττήθηκε απ'  το φουσάτο
του στρατηγού Φωκά,
και θάναι για άλλη μια φορά
ο Χάντακας Ρωμαϊκός.*

Ακούραστος ο στρατηγός,
το σημερνό Ηράκλειο
είχε ελευθερώσει.
Τη Κρήτη αυτός θα δώσει 
πίσω στην Αυτοκρατορία.

Στη Βασιλεύουσα ευθυμία...

Ο στρατηγός θριαμβευτής
από την Κρήτη νικητής..
μπαίνει στην Κωνσταντίνου Πόλη.

Επευφημούσαν όλοι,
μα... ιδέες  η Θεοφανώ,
νέες, θα βάλει στο μυαλό..

Μία ματιά είναι αρκετή,
να κάνει τον θριαμβευτή
με πάθος να ερωτευθεί..
τη "φόνισσα"  τη καλλονή.

Την αγαπά παράφορα,
εκείνη ακούει αδιάφορα.

Στα πόδια της θα πέσει
στεφάνι να φορέσει,
μα... η Θεοφανώ θ' αρνηθεί,
είναι ακατάλληλη στιγμή.

Θα κάνει τώρα υπομονή...
και θα δικαιωθεί.

   Στα βάθη... στη Μικρά Ασία,
η νικηφόρος εκστρατεία,
θρίαμβος ήταν, του Φωκά.

Μετά τη νίκη,  τα στρατά
εκεί, τον χρήζουν βασιλιά.

Πανίσχυρος και καβαλάρης
ο στρατηγός πια ...εξηντάρης,
μετά απ' τις υποδοχές
και του θριάμβου τελετές,
πρώτο του μέλημα μαθές
να τρέξει στη αγαπημένη.

Με τα νερά του αυτή πηγαίνει
και λέει με δισταγμό το ναι..

Φωκάς: 
                 "Φρουρέ Γεωργιανέ
                   πες τους να βγάλουν αγγελίες,
                   προς τους κυρίους και κυρίες,
                   απανταχού της επικράτειας
                   σε ορεινάς και σε παράκτιας
                   πόλεις μα και χωρία,
                   παντού στην Αυτοκρατορία,
                   με λόγια τούτα της καρδιάς:

                   ["Ο αγαπημένος σας Φωκάς,
                     ανακοινώνω, πως τον γάμο 
                     τάχιστα εγώ θα κάμω, 
                     και είσαστε όλοι καλεσμένοι, 
                     πιστοί μου και αγαπημένοι."]

   Δεν πέρασε πολύς καιρός
που του Φωκά ο ανηψιός,                                  
ο Τσιμισκής ο στρατηγός 
θα γίνει εραστής της.

Κάθε "κανόνα πίστης"
επάτησε του γάμου της,
και "πέσαν"* όλοι πάνω της,                                      *ήταν όλοι εναντίον της
ως και ο ...Πατριάρχης.

Και όμως ο στρατάρχης
θα νικηθεί από γυναίκα.


   Θα ήταν κάπου δέκα
οι τρομεροί Βαράγγοι,* οι βόρειοι,
γίγαντες  όλοι, πελώριοι,
με τα τεράστια τα τσεκούρια.

Αγριωποί... τρέχουν με φούρια
να προστατέψουν τον Φωκά,
του φονικού του τη βραδιά.

Οι συνωμότες στη σειρά,
τράβηξαν όλοι τους σπαθιά,
και δείχνοντας το σώμα
φωνάξανε: 
                    "Ακόμα 
                     εσείς δεν ξέρετε ότι
                     θα υπακούτε εμάς, διότι,
                     ο Τσιμισκής ο άρχοντας
                     ο νέος είναι ο αυτοκράτορας. 

                     Εμάς θα υπηρετείτε
                     αν θε να πληρωθείτε,
                     βαρβάροι του βορρά,
                     με λιγοστά μυαλά."

Κατέβασαν τσεκούρια
και φύγανε με φούρια
αφού θα προσκυνήσουν...

Τον Τσιμισκή, θ' αρχίσουν
τώρα να προστατεύουν... 
και χρήμα να μαζεύουν !

Νικήθηκε ο στρατάρχης,
ο Νικηφόρος ο Φωκάς. 
Θύμα κι αυτός θα είναι, μιάς
στυγνής δολοφονίας,
υπαίτιοι της οποίας 
οι δύο εραστές.



   Με ύφος απαθές
ακούν τις νέες κατηγόριες.

Φωνές πολλές, στεντόρειες...
"στα ξένα" και εγχώρειες,
όλοι μαζί ομοφρονούν...
για δίωξη προσηγορούν ! 

Η Θεοφανώ κι ο Τσιμισκής,
οι δέκτες της κατακραυγής,
δεν δίνουν σημασία,
ψάχνουν με μαεστρία
τον τρόπο για να νυμφευθούν.

Αδύνατον να αγνοηθούν
όμως, οι όροι του Πατριάρχη,
όπου τους λέει:
                  "...όπως και νάχει
                   γάμο εγώ δεν ευλογώ,
                   ούτε αυτοκράτορα μπορώ
                   να χρίσω εσένα Τσιμισκή.
                   Ο στόχος σου θα επιτευχθεί
                   μόνο εάν τιμωρηθεί
                   η φόνισσα,  και φυλακιστεί
                   σε μοναστήρι... 
                                             σ' εξορία,
                   πολύ μακριά μες στην Ασία !"

___________________ Τρεις βασιλείς θα αγαπήσουν,
                                                  άλλοι πολλοί θα προσκυνήσουν,
                                                  και μάταια θα διεκδικήσουν
                                                  την απροσπέλαστη καρδιά της.

                                                  Δε ξέρανε πως τα κλειδιά της

                                                  κρατούσε φίλος παιδικός.

                                                  Είναι ο Νικήτας ο φτωχός

                                                  κείνος ο άσημος μικρός...  
                                                  πού ήταν συντροφιά της
                                                  στα χρόνια της αγνότητας της.

                                                  Ο αγαπημένος της μικρός,
                                                  Τουρμάρχης* αξιωματικός,  
        *Ταξίαρχος
                                                          θα γίνει  "μέγας και πολύς"
                                                  και το κουμάντο εν πολλοίς,
                                                  του κράτους,  μα και της Αυλής.

                                                  Σαν γίνει Μέγας Πρυμμικύρης*,      *υπουργός Εθνικής Άμυνας 
                                                  αυτός  θα είναι "νοικοκύρης",
                                                  μες στο παλάτι και παντού,
                                                  και τ' αποτέλεσμα αυτού,
                                                  είναι να ξανασμίξουν,
                                                  και πάλι σαν παιδιά να ζήσουν, 
                                                  της νιότης τους την ιστορία,
   ____________________  κι ας ήταν απερισκεψία.


   Οι φήμες είχανε οργιάσει,
και πανικός την είχε πιάσει,
σαν μαθευτήκαν αμαρτίες
παλιές της... 

                        κι οι δολοφονίες.

Αμείλικτος... περνάει,
ο χρόνος, κι η όμορφη "γερνάει".
Τους άντρες πια δεν τους ορίζει,
και δεν μπορεί πλέον να κτίζει,
την κάθε της επιθυμία,
στην αντρική αδυναμία...

Κανέναν πια δεν διαφεντεύει,
τον Τσιμισκή δεν σαγηνεύει.
που στοχεύοντας την εξουσία,
σκληρά την στέλνει εξορία 
σε μοναστήρι στην Ασία.

Του Πατριάρχη στην ουσία 
ακολουθεί την εντολή.

Η στέψη του είναι αμοιβή !

Σε μοναστήρι θα την κλείσουν
και χρόνια εκεί θα την αφήσουν,
ώσπου να την ελευθερώσει
ο γιος της όταν μεγαλώσει,
ο αυτοκρατορικός ο γόνος,
Βασίλειος ο Βουλγαροκτόνος....




             Επίλογος

   Τα όσα χρόνια πια θα ζήσει,
μ' αυτόν που είχε αγαπήσει,
θα τα περάσει...  

                               με γαλήνη,
με βόλτες κάτω απ' τη Σελήνη,
όπως και τότε σαν παιδούλα,
η Αναστασία, η μικρούλα.

___________________


Έμμετρο έργο  από το βιβλίο "Ιστορικοί Αστερίσκοι ", 
του Οδυσσέα Ηβιλάγια, με αλήθειες, λάθη και σαρκασμό,  
e-mail: pmataragas@yahoo.com
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga
No. 
___________________________________________________

Ιστορικό περιβάλλον 

* 956, Ο διάδοχος του Ρωμαϊκού  (Βυζαντινού)  θρόνου, Ρωμανός και η Θεοφανώ παντρεύτηκαν. Η Κωνσταντινούπολη γιόρταζε επευφημώντας το νεαρό ζευγάρι, καθώς ο Ρωµανός , κατά πέντε μόλις έτη μεγαλύτερος της, ολόξανθος, αρρενωπός, ήταν το όνειρο όλων των κοριτσιών της πρωτεύουσας. Αυτή όμως ήταν μόνο η αρχή των φιλοδοξιών της νεαρής κοπέλας.

Η Θεοφανώ μένει έγκυος στον Βασίλειο τον μετέπειτα Βουλγαροκτόνο.  Όταν πεθαίνει ο Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Ζ’ το 959, οι αυλικοί την κατηγορούν ότι τον δηλητηρίασε. 

Η Θεοφανώ έγινε αυτοκράτειρα, στο πλάι του Ρωμανού που στέφθηκε Αυτοκράτορας των Ρωμαίων.  Ο Ρωμανός αρχίζει να καταλαβαίνει, ότι το κορίτσι που είχε επιλέξει δεν ήταν τόσο αγνό και αθώο.  Απογοητεύεται, η επιρροή της στον αυτοκράτορα ήταν καταστροφική.
Ο Ρωμανός προτιμούσε να γλεντοκοπάει με γυναίκες από το να κυβερνά. Το 963 δηλητηριάζεται και ο Ρωμανός σε ηλικία μόλις 26 ετών.  
Ο Λέων Διάκονος γράφει ότι «οι περισσότεροι υποψιάζονται ότι το δηλητήριο του το έδωσαν από τον γυναικωνίτη», εννοώντας τη Θεοφανώ. 

Ο στρατηγός Νικηφόρος Φωκάς μετά από νίκες στην Ασία ανακηρύσσεται   από τον στρατό αυτοκράτορας στην Καισάρεια  και μπαίνει θριαμβευτής στην Κωνσταντινούπολη. Μετά από αιματηρές οδομαχίες, ο Φωκάς εδραιώνει την κυριαρχία του και νυμφεύεται την αυτοκράτειρα Θεοφανώ.

Η Θεοφανώ μετά από λίγο πάλι δεν είναι ευχαριστημένη, αποφασίζει να τον αντικαταστήσει με τον ανιψιό του, Ιωάννη Τσιμισκή, που είχε γίνει ήδη εραστής της.  Το 969 ο Τσιμισκής με τους άντρες του δολοφονούν τον Φωκά. 
Στον τάφο του  Αυτοκράτορα έγραψαν: «τους νίκησε όλους, εκτός από μια γυναίκα».

Η Θεοφανώ συμμετείχε στη δολοφονία, κάνοντας συμφωνία με τον Τσιμισκή να την παντρευτεί,   για να συνεχίσει  τη βασιλεία της στο πλευρό του.  Όμως ο Πατριάρχης Πολύευκτος αρνήθηκε να στέψει τον Τσιμισκή αυτοκράτορα, εκτός αν την έδιωχνε από την Κωνσταντινούπολη. Ο εραστής της αυτοκράτειρας επιθυμούσε την εξουσία πιο πολύ από τη Θεοφανώ και την εξόρισε.  Το 975, ο γιος της Θεοφανούς, Βασίλειος, διαδέχεται τον Τσιμισκή και επαναφέρει τη μητέρα του. Η Θεοφανώ είναι πάλι στην "αυλή".
___________________________________________________________


* Αραβικό κράτος, της Κρήτης το εμιράτο,  Οι άραβες πήραν τον έλεγχο της Κρήτης από τους βυζαντινούς το 824 μ.χ.  Ήταν άραβες σαρακηνοί από την Κόρδοβα της Ισπανίας με ηγέτη τους τον ανδαλουσιανό εμίρη Άμπου Χαφς Ουμάρ.  Αναγκάστηκαν να φύγουν από την Ισπανία από τους μουσουλμάνους κυβερνήτες της Ανδαλουσίας περίπου το 813 επειδή στασίασαν εναντίον τους.
Φθάνουν στην Κρήτη μονάχα μερικές χιλιάδες, αλλά λόγω της πτώσης της βυζαντινής στρατιωτικής παρουσίας στην Κρήτη, κατόρθωσαν τελικά να πάρουν τον έλεγχο ολόκληρου του νησιού αν και αυτή η κατάκτηση διήρκησε μια κάποια χρονική περίοδο. 




Υπολογίζεται ότι περίπου 40.000 άραβες μετανάστευσαν στην Κρήτη κατά τη διάρκεια της κυριαρχίας τους στο νησί που κράτησε περίπου 138 χρόνια.  Οικοδόμησαν σύντομα μια πόλη φρούριο που περιβλήθηκε από μια βαθιά τάφρο (Χαντάκι) και την ονόμασαν Χαντάκ. (Χάνδακας στα ελληνικά).
Ενάμιση αιώνα μετά ο Νικηφόρος Φωκάς, ο αρμένιος ανώτατος διοικητής του βυζαντινού στρατού και ο μεταγενέστερος αυτοκράτορας του βυζαντινού κράτους, θέλησε να πάρει το νησί από τους άραβες και να φέρει την Κρήτη πίσω στη βυζαντινή αυτοκρατορία, καθώς επίσης και να φέρει τους κρητικούς πίσω στο χριστιανισμό.

Στις 7 Μαίου του 961,αφού συγκρότησε μια μεγάλη αρμάδα,έβαλε πλώρη για να απελευθερώσει την Κρήτη και από την αραβική κυριαρχία. Μετά από αρκετούς μήνες πολιορκίας, ο βυζαντινός στρατάρχης, πήρε τον εμίρη της Κρήτης ως όμηρο και κατάφερε να νικήσει τους άραβες.  Η Κρήτη για άλλη μια φορά ήταν σε βυζαντινά χέρια.

Οι στορικοί υποστηρίζουν ότι εάν ο Νικηφόρος Φωκάς, δεν απελευθέρωνε την Κρήτη από τους άραβες, οι κρητικοί σήμερα θα είχαν γίνει οπωσδήποτε άραβες, όπως τόσα πολλά άλλα έθνη στην περιοχή. Δεν θα ήταν σήμερα Έλληνες αλλά δεν θα μιλούσαν ούτε ελληνικά.

_________________________________________________


*  Χάντακας Ρωμαϊκός,  
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία vs Βυζαντινής, 
Μόλις το 1557 στο βιβλίο "Corpus Historae Byzantinae", του Ιερώνυμου Βολφ, (Hieronymus Wolf), 
η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία αυθαίρετα αναφέρεται ως Βυζαντινή και για  ανεξήγητους, ιστορικά λόγους, όπως υποστηρίζει και ο καθηγητής Χ. Γιανναράς,  συνεχίζει μέχρι σήμερα.
__________________________________________________________

* Βάραγγοι,  Αρχαίος σκανδιναβικός λαός ο οποίος έπαιξε ρόλο στην ιστορία της Ρωσίας και της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ασχολούνταν κυρίως με τον πόλεμο ως μισθοφόροι, την πειρατεία και το εμπόριο.

Αρχικά ο χαρακτήρας των Βαράγγων ήταν πολεμικός, όπως των Βίκινγκ συγγενών τους. Κατοικούσαν στα εδάφη της σημερινής Δανίας και Σουηδίας, χωρίς να αναπτύξουν αξιόλογο πολιτισμό. Στο ιστορικό προσκήνιο εμφανίζονται κατά τα μέσα του 8ου αιώνα μ.Χ., όταν άρχισαν να μετακινούνται προς τα ανατολικά και τα νοτιοανατολικά ιδρύοντας τις δικές τους πόλεις πάνω στις εμπορικές οδούς του Δνείπερου και του Βόλγα.

____________________

* Το ποίημα είναι εμπνευσμένο από το βιβλίο του Κ. Κυριαζή "Θεοφανώ, η εστεμμένη φόνισσα", εκδόσεις της Εστίας.  Μια ιστορικά τεκμηριωμένη βιογραφία, μια καταβύθιση στα άδυτα του Iερού Παλατιού, στη δόξα και στους εξευτελισμούς των βυζαντινών χρόνων.

Οι αναφορές μας στο "Ιστορικό Περιβάλλον"  και στις σημειώσεις μας αντλήθηκαν από τa "Αντικλείδι" http://antikleidi.com/   και    http://wikipedia.org


πηγή
Spasmenos Kavos

Πέμπτη 11 Σεπτεμβρίου 2014

Σ' εκείνη 'κει την παραλία


      Στη Σκιά του Μαύρου Καβαλλάρη
  Αφιερώνεται στους Έλληνες της Διασποράς
          
Εικοσιοκτάρης ...
                  ήτανε πια ο Πετμεζάς
σαν μπάρκαρε δόκιμος με μας
στο πλοίο του Χατζηνικολή.

Πως σπούδασε στου γένους τη Μεγάλη τη Σχολή*,
μαθεύτηκε απ' τον μπαρμπα-Νιόνιο, τον θερμαστή,
γιατί ποτέ ο Πετμεζάς δεν τόχε πει,
μά 'τυχε ναν' συγχωριανοί 
και να βαστάν κι δυο αυτοί
''εκ της Δωδεκαπόλεως, εν αρχαία Ιωνία'',
σε κείνη 'κει την... Παραλία,
απ' την ελληνική την Παμφυλία 
μέχρι του Πριάμου και του Έκτορα τη Τροία.



Σαν τύχαινε ο Δόκιμος μέσ΄την τραπεζαρία
να μιλά.... ή όταν εξιστορούσε,
πρέφα και τάβλι σταματούσε,
κι ερχόνταν όλοι από δίπλα για να ακούσουν.

Τους καθηλώνει σαν ναν' παιδιά...
                                                      ''Πούθε ήσουν
και που τα ξέρεις όλα αυτά ?''
ρωτάν...  
        Εκείνος σεμνά ποτέ δεν απαντά.

      «.... Έστειλα δυό πουλιά
            στη Κόκκινη Μηλιά.....»

Μ' ένα τραγούδι απ' τα παλιά
αρχίζει...  αναστενάζει,  σταματά, 
''ααχ'', λέει,  ''μωρέ παιδιά,
στις θύμησες  βάνει φωτιά
της Αλεξίου η φωνή,
                                  η γλυκειά
σαν την ακούω να τραγουδά
για Μικρασία... 
         και για τη ''Κόκκινη Μηλιά''.*

Για δες.... 
             μπερδεύω τις φωνές 
με των δικών μου....
                                    σ' εποχές
άγριες, τότε που στα πλοία 
κρεμάστηκαν με καρτερία
για να σωθούν απ' τη μανία
Τουρκοτσετών*....                               *Άγριοι από τα βάθη της Ανατολίας
                               στην παραλία.''
_____________________
                  
        Ελάτε μαζί μου σε μια ιστορία
                που δεν θα βρείτε στα βιβλία,                           
                για δόξα, αντρειοσύνη, αγάπη
                και για του πρόσφυγα το δάκρυ.

               Βουτάω μεσ' τις αναμνήσεις,
               που μοιάζουν όπιου παραισθήσεις.
               Περατζάδα... 
                                 κάνουνε στο νου μου
               η γιαγιά μου κι ο παππούς μου,
               που διαμαρτύρονται μαθές...

               Για τους διωγμούς... 
                                           μου λεν', του χτες,
              της προσφυγιάς
                                     τους πρωταγωνιστές
              να γράψω εγώ δυο τρεις γραμμές,
              να πω γι αυτούς και για τη Σμύρνη.
  
              Μαζί κι η μάνα μου η Ισμήνη,
              μου μαρτυράνε την αλήθεια
              κι όχι ψευτιές και παραμύθια. 
    
              Να φωνάξω ν' ακουστεί,
              τι σημαίνει ''εν αρχή'',
              για μας η παραλία αυτή
              να πω... 
                          να μάθει και ο αδαής
              δημοσιογράφος... 
                                        ή  βουλευτής,
              και να μη λέει, του λοιπού...           
              περί ....συνωστισμού* !                *γράφτηκε σε σχολικό βιβλίο Ιστορίας 


Σαν όνειρο κακό
                       που ξαναγυρίζει,
τον χρόνο η μνήμη  διεμβολίζει,
μέσα σε φλόγες και καπνούς,
σε πανικό, φωνές, λυγμούς.

Αβάσταχτη η απελπισία
των Ελλήνων στην Ασία
σαν καίγονταν.... η παραλία.

       Σε 'κείνη 'κεί την παραλία
       στη Δυτική Μικρά Ασία...
       ...είχαν μεγαλουργήσει,
       και είχαν δημιουργήσει
       τους θησαυρούς της γνώσης,
       οι Έλληνες,
                        κι όπου αναγνώσεις,
       κάπου θα "πέσεις" στον Θαλή,
       λέω, τον Μιλήσιο δηλαδή,
       ή σε σειρά άλλων σοφών,
       καμάρι όλων των γενεών.



* Από την 3ην π.Χ. χιλιετίαν οι γηγενείς κάτοικοι έχουν ανεπτυγμένον Ελληνικόν πολιτισμόν στην Μικρά Ασία καθώς και εις τα παράλια του Αιγαιακού χώρου. Αποδεικνύεται από τις τελευταίες ανασκαφές στην Μικρασιατική γη και επιβεβαιώνεται, από αρχαίους ιστορικούς και συγγραφείς, αλλά και από νεωτέρους, (Μασπερώ, Λαγκράνζ, Μπαλάχ, Πελμάν).
Κατά την Υπομυκηναϊκή και Πρωτογεωμετρική περίοδο τον 11ο και 10ο αι. π.Χ. αντίστοιχα την συναντάμε με το όνομα Ιωνία (Ιωνική Δωδεκάπολις). Μίλητος Μυούς Πριήνη, Έφεσος Κολοφώνα, Λέβεδος Τέως, Κλαζομενές, Ερυθρές Φώκαια και τα νησιά Σάμος και Χίος, αργότερα προστέθηκε και η Σμύρνη.



     Εκείνος ο πολιτισμός,
         απ‘ τους βαρβάρους ορατός,
         μοναδικός και ζηλευτός,
         με μια πρωτόγονη μανία
         και πόθο για λεηλασία         
         άγρια συχνά χτυπιόνταν...

         Οι Έλληνες με πάθος  αμυνόνταν...
         μακριά τους βάρβαρους κρατούσαν,
         με πολέμους απωθούσαν,
         μα... και κατακτιόνταν.... 
                                   για εκατονταετίες,
         σαν όμως βρίσκαν ευκαιρίες,
         τα εδάφη τους πάλι ανακτούσαν,
         λύτρωναν... 
                               και ξαναδημιουργούσαν,
         σε τούτη δω την.... παραλία,
         που πάντα τα Ελληνικά τα πλοία,
         ήταν εγγύηση... 
                                      και καθεστώς,
         του Αιγαίου άγρυπνος φρουρός,                  
         από τις τριήρεις τις παλαιές
         ως του Αβέρωφ... 
                                      τις κανονιές.



       
          Πολλοί... 
                            όχι ένας ο "εχθρός", 
          πρόσωπα αλλάζει διαρκώς
          πάντοτε βίαιος και ισχυρός.

          Από κοντά... 
                                ο ''εσωτερικός'', 
          ο κακός...
                            ο δικός μας εαυτός,
          η απληστία μας... 
                             κι η ύβρις,* οδηγός,                                                
          ένας καταστροφικός
          υπολογίσιμος εχθρός κι αυτός.
           
          Πολλές οι συγκρούσεις συνεχώς...                         

          Φεύγανε νικημένοι,            
          από εμφύλιους 'ξαντλημένοι,
          κι αφήνανε την παραλία
          οι "φρουροί" μας.                     

                                     Μια αλαλία 
           που απομακρύνονταν τα πλοία,
           κι οι κάτοικοι,  οι δυστυχισμένοι
           κοιτούσανε απελπισμένοι.

Ένας από τους εχθρούς 
οι Πέρσες...
                 (απειλής μας συνεχούς),
με χρήμα και επεμβάσεις,
(όχι όπως τώρα με παραβιάσεις),
συχνά γεννούν την προδοσία 
και υπονομεύουν....
                            την εθνική ομοψυχία...

Έτσι και 'μήδησεν η... παραλία.

            Το σκοτάδι, στο ...σκοτάδι,
            κι απ' το φως.... 
                                         πίσω στον Άδη,
            λές κι ο Ξέρξης... δίνει σκυτάλη
            απ' τη μια ορδή στην άλλη
            κι αυτοί με τη σειρά τους πάλι
            σ' άλλους για λεηλασία...            
            κι όλο μας διώχναν απ' την Ασία.



Μα, τον τέταρτο αιώνα
με στόχο του τη Βαβυλώνα
ο στρατός του Μακεδόνα
απ' τα παράλια θα περάσει,
πίσω να πάρει... 
                            τά πούχε χάσει,
και την ιστορική τη παρουσία
του Ελληνισμού στη παραλία
θα ισχυροποιήσει.

    Ότι είχε κατακτήσει
       ο Αλέξανδρος... θα αφανίσει
       μετά τον θάνατό του
       ο κάθε στρατηγός του,
       που ήθελε για εαυτόν
       την εξουσία εδαφών.

       Άλλοι εμφύλιοι,   συνεχείς,
       και προετοίμαζαν θαρρείς
       για νάρθουνε σε δύο αιώνες
       Ρωμαϊκές μισθοφορο-λεγεώνες...

       Πάλι σκλαβιά στη... παραλία,
       υπό Ρωμαϊκή κυριαρχία.  



Εφτά αιώνες σκλαβωμένοι,
από γενιά...
                   σε γενιά πηγαίνει,
η γλώσσα τ' Ομήρου... 
                                 η ελληνική,
σαν μουσική αρμονική,
υπερισχύει...
                       και κυριαρχεί
της ''γλώσσας του κατακτητή'' !


   Να τους μιλούν ελληνικά,
      με τη δικιά τους τη λαλιά,
      μια μέρα ακούν απορημένοι,
      οι Έλληνες οι κατακτημένοι...

      Υποψία.. μυστήριο...  ανησυχία,
      έπεσε σ' όλη την... παραλία
      κι αναρωτιέται η κοινωνία, 
      μπας κι είναι μεθυσμένοι
      ή μας δουλεύουνε εν γένει.
      Κάτι θα πρέπει να συμβαίνει...

Το πνεύμα είναι πιο δυνατό,
δε λογαριάζει λόγχες και στρατό.

Σύντομα ο λαός μαθαίνει
ότι στη γλώσσα την ελληνική
είχαν τελικά υποκληθεί
και βεβαιώνεται
                            με ''Νεαρά''*                   
πως από τώρα και μπροστά,
ήτοι από τον έκτο αιώνα,
επίσημη είναι με κανόνα,
πού 'ναι αυτοκρατορικός,
η γλώσσα πού χει ο γραικός.

* Το 534 εκδίδονται αι Νεαραί στην Ελληνική γλώσσα.
Μέχρι την εποχή του Ιουστινιανού (αρχές 6ου αιώνα) η οργάνωση του Ρωμαϊκού Δικαίου βρισκόταν σε χαώδη κατάσταση. Φιλόδοξος στόχος του αυτοκράτορα είναι η θέσπιση ενός ενιαίου κώδικα, ο οποίος θα ήταν δυνατό να μελετηθεί και να εφαρμοστεί. Ο Ιουστινιάνειος Κώδικας (Codex Iustinianus), ο
Κώδικας, ο Πανδέκτης και οι Εισηγήσεις, εκδίδονται στα Λατινικά και γίνεται αντιληπτή η μεγάλη δυσκολία, ο πληθυσμός της Οικουμενική αυτοκρατορίας, στο μεγαλύτερο ποσοστό ομιλεί Ελληνικά.

   Το γένος πλέον των Ρωμαίων 
       των ελληνόφωνων γενναίων
       για χίλια χρόνια θα κρατήσει 
       τη... παραλία  ως τη δύση
       της αυτοκρατορίας,
       την αίγλη...  
                και τον πλούτο της οποίας
       άρπαξαν οι Σταυροφόροι
       το χίλια διακόσια τέσσερα... 
                             όπου την ερημάξαν όλη.       

        Απ' ομοθρήσκους αρπαγές,
        και από Χριστιανών σφαγές

        ποτίστηκε το χώμα....
        ο αέρας...

                         ...και τα βουνά ακόμα ! 




Ανεξίτηλο μένει το "χρώμα"
δια μέσου των αιώνων,
στο πνεύμα των προγόνων,

και η γλώσσα επιγόνων,
είναι ακόμα ίδια, "εκείνη"...
και έχει παραμείνει,
χαστούκια για να δίνει,

σε όλους τους διαστρεβλωτές,
που με πολιτικές αναφορές
και συμπεριφορές
μες της Ευρώπης τις αυλές,
δείχνουν νάναι  σαφές:
ότι... ''Μας πολεμούν με πάθος''.
Και είθε να κάνω λάθος.

* Ο Αυστριακός περιηγητής Φαρμεράυερ είπε: ''Οι Έλληνες έχουν φυλετικά διαβρωθεί και επομένως δεν έχουν θέση στις ανώτερες φυλετικές τάξεις.''
    

Οι Ελληνορωμαίοι        
       ήταν κι οι τελευταίοι
       φρουροί της παραλίας,
       "κύριοι" πια της οποίας
       γινήκανε οι βαρβάροι,
       μέχρι που, θα τους πάρει,
       το έφιππο το παλληκάρι,
       φαλάγγι, μαζί με τον στρατό,
       τότε, το εικοσιδυό...*

      Τους στρώνει στο κυνήγι,
      κι οι βάρβαροι όπου φύγει- φύγει…

      Πάει ως την κόκκινη μηλιά,
      πάλι... 
                 η δική μας η στρατιά,
      κι ο μαύρος καβαλάρης,
      ίδιος θεός...  ίδιος ο Άρης !




      Το «Σειτάν Ασκέρ...»*                
                                     λένε οι Τούρκοι 
      και υποχωρούν ένα μπουλούκι,
      με τρόμο και με πανικό,
      σαν του Πλαστήρα το ιππικό
      τους τρέπει σ’ άτακτη φυγή…

      Κι έγινε θρύλος πια εκεί,
      το πέντε το σαρανταδυό 
                              Σύνταγμα των Ευζώνων
      που έγινε σύμβολο αγώνων.

Μα οι βάρβαροι είναι μιλιούνια,
τα βρήκαμε εμείς ...."μπαστούνια"
γιατί 'μασταν μονάχοι
μας παρατήσαν οι συμμάχοι*                *οι Μεγάλες Δυνάμεις
όπου τους είχαμαν αβάντα
και τώρα κάνουνε στην πάντα
γιατί εκάναμε εκλογές
κι εκλέξαμε εμείς μαθές,
κυβέρνηση που δεν γουστάραν.

Τώρα δεν δίνουν ''...για μάς δεκάραν''.

Νά.. οι υποχωρήσεις….
Νά.. οι παραχωρήσεις…
Τέρμα οι διεκδικήσεις….

Υποχωρούσε ο στρατός,
υποχωρούσε τακτικώς,
μα δεν θ' αργούσε ο πανικός...

Οι Τούρκοι με πυρπολισμό,
και με ανηλεή διωγμό                              

μας κυνηγούνε με τους Τσέτες.. 
                  
Οι Ίωνες κάτοικοι, στις ....τσέπες
βάλαν ότι μπορούσαν,
και ομαδόν αναχωρούσαν
να πα' να βρούνε σωτηρία
όλοι στη ....παραλία
με την ελπίδα οι συμμάχοι,
ίσως να βόηθαγαν λιγάκι..

Όπως και πριν,  και δώ μπροστάρης,
ο ήρωας.... 
                ο «Μαύρος Καβαλάρης»,
που πάνω στ’ άλογό του,
και με τον τρόπο τον δικό του,
πιο γρήγορος απ' αστραπή
σώζει ανθρώπους με σπουδή !

Οι πρόσφυγες ευγνωμοσύνη
εκφράζουνε μέσα στη δίνη…


Πολίτες πανικόβλητοι,
μισόγυμνοι, ξυπόλητοι,
φεύγουνε απ’ τη Σμύρνη…

Οι γονείς της* κι η Ισμήνη            *ο παππούς μου, η γιαγιά μου κι η μάνα μου
είχανε ξεκινήσει 
πριν το κακό αρχίσει...

…όμως ο Σακκαλής*,                    *Αλέξανδρος Σακκαλής, πατέρας της Φιλιώς
το άργησε ο δυστυχής,
κι όταν θ’ αποφασίσει,
είχανε οι Τούρκοι αρχίσει,
και είχαν πλημμυρίσει,
τη Σμύρνη με στρατά...
Νικήτρια ήταν η Τουρκιά !

Ο πατέρας αρπάει τη Θελξιόπη,*          *Φιλιώ
τ’ άλλα του παιδιά κατόπι,
και με βοήθεια ενός ραγιά                              
έρχονται εδώ στην προσφυγιά.

Ραγιάδες λέν' του τουρκεμένους 
έλληνες, τους αλλαξο-πιστεμένους

Γλύτωσαν απ’ τον διωγμό,
με τούρκικη, παν' στον ιστό
σημαία, μούλεγε η Φιλιώ,
        ''...που την εκρέμασε ο ραγιάς
        από κλαδί κληματαριάς,
        στην είσοδο της κατοικίας…

       ….κι έτσι,  "πολιορκίας
       λυθείσης της πρωίας",
       επέρασε και το κακό,
       με θύμα μόνο τον μικρό
       που χάθηκε... τον αδελφό.''

Εδώ... εδάκρυσε η Φιλιώ,
που με τ’ αδέλφι της Αντρέα,
επαίζανε μαζί παρέα….


       Αναρίθμητοι οι χαμένοι 
       στην ενδοχώρα οδηγημένοι 
       πέρα στα βάθη της Ασίας 
       χωρίς ελπίδα επιστροφής καμίας... 

       Δύο χιλιάδες οι σκοτωμένοι, 
       στη Σμύρνη οι σφαγμένοι, 
       ο Χρυσόστομος Σμύρνης...  
                        κι άλλοι λυντσαρισμένοι
      Έλληνες και Αρμένιοι... 
       κάθε άλλο παρά ''συνωστισμένοι'' !

      * Μαρία Ηλιού ''Σμύρνη- Η καταστροφή μιας κοσμοπολίτικης πόλης 1900-1922''

         https://youtu.be/_axThLIwsUI


Πρόσφυγες στη Θεσσαλονίκη
μετά την Τούρκικη τη νίκη,
ο Αλέξανδρος κι η Φωτεινή,*                *γονείς της Φιλιώς
με ένα κτηματάκι εκεί
με μια "μικρή παραγωγή"
αυτοί, θα επιζήσουν,
και δεν τολμούν... ούτε να ελπίσουν,
πως θα ξαναγυρίσουν,
πίσω στ’ αρχοντικό τους,
που, σε στρατηγείο δικό τους
οι Τούρκοι  έχουν μετατρέψει.

Φοβάμαι, πως δεν θα μπορέσει,
κανένας μας να επιστρέψει,
σ' εκείνη εκεί την παραλία,
εκεί... 
        ''που αρχίζει η ιστορία"!

Μετά από πολύ καιρό,
απ’ τον Σταυρό τον Ερυθρό,
ανακαλύψαν το "παιδί",*                       *τον Αντρέα, τον αδελφό της Φιλιώς
που, στη Γαλλία είχε βρεθεί !

Γλύτωσε απ’ την καταστροφή…
Ίσως με πλοίο... είχε σωθεί.


Πολλά η Φιλιώ μου είχε πει…

...Μετά από την περιπέτεια αυτή
στη Μικρασιατική ακτή,
μου είχε εκμυστηρευτεί 
πως είχανε αγαπηθεί,
με τον Αναστάση... 
                         τον Γιεραμπή,*              *ο μετέπειτα άντρας της
και γρήγορα είχαν παντρευτεί,
αφού ‘χανε πιο πριν κλεφτεί,
με τρόπο επεισοδιακό..."
κι ας σταθώ λίγο σ’ αυτό !

...Πάν΄στο ποδήλατο ο Ανέστης,
της λέει,  
       "Φιλιώ, βάστα μην πέσεις...",
και πίσω αυτή από τη σέλα,
κάνουν μαζί τη τρέλα.

Το κόβουνε για την Αθήνα...            
Όχι...  δεν φάγαν κάνα μήνα….

Κάνανε δεκαπέντε στάσεις.*              *από τη Θεσσαλονίκη
Γερό πεντάλι ο Αναστάσης…
κάνει το Θεσσαλονίκη - Αθήνα
τέσσερις μέρες κι ήρθαν φίνα.

Με παρατσούκλι  "Γιερεμπής",
ήταν γνωστός αγωνιστής 
των αξιών και της ζωής,
ένας φτωχός βιοπαλαιστής,
που θα  πραγματοποιήσει...
το όνειρο πούχε να κτίσει
σπίτι μεγάλο... να μπορέσει
κάθε παιδί του να χωρέσει
με την οικογένειά του...
Γιατί αγαπούσε τα παιδιά του.

Τα αδέλφια.... είναι πια μαζί,
πριν φύγει απ' τη ζωή
ο πρόσφυγας πούρθε...
απ' την ακτή
όπως το είχε ονειρευτεί !

_________________

Έμμετρο έργο  από το βιβλίο "Ιστορικοί Αστερίσκοι ", 

του Οδυσσέα Ηβιλάγια, με αλήθειες, λάθη και σαρκασμό,  
e-mail: pmataragas@yahoo.com
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga
No. 100
__________________________________________________ 


* Κόκκινη Μηλιά, Πολλοί θρύλοι και πολλές παραδόσεις για την «Κόκκινη Μηλιά», οι οποίοι –θρύλοι- ενισχύθηκαν σημαντικά από την ιδεολογία της «Μεγάλης Ιδέας», που ίσχυσε στην Ελλάδα ως κυρίαρχη κρατική ιδεολογία μέχρι το 1922, θέλουν την Κόκκινη Μηλιά να βρίσκεται γεωγραφικά σε διάφορα μέρη, αλλά ακόμη δεν έχει προσδιοριστεί ο χώρος αυτός!
Το (παρακάτω) απόσπασμα, αποτελεί στο σύνολό του ένα πραγματικό μάθημα ιστορίας που δεν υπάρχει στα σχολικά βιβλία. Αναφέρεται στους Μύθους του Μαρμαρωμένου Βασιλιά και της Κόκκινης Μηλιάς, και είναι αφήγηση του Κυρίου Κλεόπα, του ανάπηρου δασκάλου που έμενε στον επάνω όροφο του σπιτιού μας, στο Κορδέλα Σοκάκ της Κωνσταντινούπολης, κοντά στο Πέρα και έχει ως εξής:
"Από το 1071, αγαπητό μου παιδί, που οι Σελτσούκοι κέρδισαν τη μάχη του Μαντζικέρτ της Μικράς Ασίας και άρχισε η αντίστροφη μέτρηση για την διάλυση της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, ο ελληνισμός της Μικράς Ασίας δημιούργησε, με το αλάθητο ένστικτο ενός λαού που έβλεπε την επερχόμενη συμφορά, το μύθο της Κόκκινης Μηλιάς. Σύμφωνα με το μύθο, οι Τούρκοι αφού θα πολιορκούσαν με κάθε μέσο την Κωνσταντινούπολη, θα νικούσαν την άμυνα των υπερασπιστών της και θα άρχιζαν να την κυριεύουν.
Τη στιγμή ακριβώς εκείνη με θεϊκή παρέμβαση οι κατακτητές θα ετρέπονταν σε φυγή και θα καταδιώκονταν μέχρι το Μονοδένδρι, δηλαδή την Κόκκινη Μηλιά, πιθανολογούμενη πατρίδα των Τούρκων ή του Μωάμεθ στα σύνορα της Περσίας,

Αργότερα, όταν έγινε η άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1453, ο τελευταίος αυτοκράτορας του Βυζαντίου, ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος, χάθηκε κάτω από μυστηριώδεις συνθήκες. Πολλοί έλεγαν πως πέθανε στη μάχη κοντά στην Πύλη του Αγίου Ρωμανού και ο σουλτάνος έβαλε να ψάξουν στους σωρούς των πτωμάτων χωρίς όμως αποτέλεσμα. Το πτώμα του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου δε βρέθηκε ποτέ και ετάφη ένα ακέφαλο πτώμα, που θεωρήθηκε πως ήταν ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος, επειδή στα πόδια του είχε πέδιλα με ζωγραφισμένους χρυσούς αετούς που ήταν συνήθεια αυτοκρατορική.
Όλα αυτά δημιούργησαν το μύθο του μαρμαρωμένου Βασιλιά, σύμφωνα με τον οποίο ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος δεν σκοτώθηκε στην μάχη αλλά μαρμαρώθηκε και βρίσκεται στην Κλειστή Πύλη της Αγίας Σοφίας μέχρι τη μέρα που άγγελος Κυρίου θα τον ζωντανέψει και θα του παραδώσει το σπαθί του ώστε να εκδιώξει τους κατακτητές Τούρκους μέχρι την Κόκκινη Μηλιά.
Ακόμα και σήμερα, αγαπητό μου παιδί, πολλοί λένε πως σαν πλησιάσουν στην Κλειστή Πύλη της Αγιάς Σοφιάς ακούνε ψαλμωδίες και ύμνους για τον μαρμαρωμένο βασιλιά. Οι μύθοι αυτοί που άντεξαν στο χρόνο και μεταδίδονται, εδώ και αιώνες, από γενεά σε γενεά, χώρεσαν μέσα στους λιτούς στίχους του Εθνικού Ποιητή της Ελλάδας, του Κωστή Παλαμά, στη «Φλογέρα του Βασιλιά»:
«Μαρμαρωμένος Βασιλιάς και θα ξυπνώ απ' το μνήμα το μυστικό και το άβρετο που θα με κλιή, θα βγαίνω και τη χτιστή Χρυσόπορτα ξεχτίζοντας θα τρέχω και καλιφάδων νικητής και τσάρων κυνηγάρης πέρα στην Κόκκινη Μηλιά, θα παίρνω την ανάσα». Λεωνίδας Κουμάκης
* Αξιοσημείωτο όμως είναι ότι από έρευνα και μελέτη τουρκικών αρχείων βρέθηκε ότι την εποχή εκείνη οι Τούρκοι χρησιμοποιούσαν την έκφραση «Κόκκινο Μήλο» για κάθε μεγάλη και ισχυρή πόλη, και έτσι αποκαλούσαν και την Κωνσταντινούπολη πριν την κατάληψή της. Στο διαδίκτυο υπάρχουν κι άλλες εκδοχές (αρκετές) για την "Κόκκινη Μηλιά".
_____________________________________________________________

* Η ύβρις, ήταν βασική αντίληψη της κοσμοθεωρίας των αρχαίων Ελλήνων. Όταν κάποιος, υπερεκτιμώντας τις ικανότητες και τη δύναμή του (σωματική[1], αλλά κυρίως πολιτική[2], στρατιωτική[3] και οικονομική[4]), συμπεριφερόταν με βίαιο, αλαζονικό και προσβλητικό τρόπο απέναντι στους άλλους, στους νόμους της πολιτείας και κυρίως απέναντι στον άγραφο θεϊκό νόμο -που επέβαλλαν όρια στην ανθρώπινη δράση-, θεωρούνταν ότι διέπραττε «ὕβριν», δηλ. παρουσίαζε συμπεριφορά με την οποία επιχειρούσε να υπερβεί τη θνητή φύση του και να εξομοιωθεί με τους θεούς[5], με συνέπεια την προσβολή και τον εξοργισμό τους.

Η βίαια, αυθάδης και αλαζονική αυτή στάση/συμπεριφορά, που αποτελούσε για τον αρχαίο ελληνικό κόσμο παραβίαση της ηθικής τάξης και απόπειρα ανατροπής της κοινωνικής ισορροπίας και γενικότερα της τάξης του κόσμου, πιστευόταν ότι (επαναλαμβανόμενη, και μάλιστα μετά από προειδοποιήσεις των ίδιων των θεών[6]) οδηγούσε τελικά στην πτώση και καταστροφή του «ὑβριστοῦ»[7] (ὕβρις > ὑβρίζω > ὑβριστής).


*  Σοφή Λαλιά, 
στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία ή Βυζαντινή Αυτοκρατορία όπως επικράτησε τελικά, η ελληνική γλώσσα ήταν ήδη lingua franca (γλώσσα που χρησιμοποιείται από ομάδες που μιλούν διαφορετικές γλώσσες) όλης της Μέσης Ανατολής και της Μικράς Ασίας, κάτι που δεν ίσχυε για τα λατινικά (τα οποία δεν κατάφεραν να ριζώσουν) ούτε για τα τουρκικά.
Οταν δηλαδή αποφασίστηκε να καθιερωθεί και επισήμως η ελληνική γλώσσα κατά τον 6ο αιώνα, δηλαδή μόλις 200 χρόνια μετά τη μεταφορά της πρωτεύουσας στο Βυζάντιο ή Κωνσταντινούπολη, η απόφαση ελήφθη ως αναγνώριση μιας ήδη υφιστάμενης πραγματικότητας και ήταν πράξη ρεαλισμού -διέβλεπαν ότι για να μείνει ενωμένη η αυτοκρατορία, έπρεπε το κράτος να ασπαστεί τη γλώσσα της πλειοψηφίας, που τουλάχιστον στον εκκλησιαστικό κόστο και στον εμπορικό της αυτοκρατορίας, ήταν τα ελληνικά.
Η επίσημη υιοθέτηση της γλώσσας, οπωσδήποτε επηρέασε και τον σχηματισμό εθνικής συνείδησης τουλάχιστον στους ήδη ομιλούντες την ελληνική ως μητρική, δηλαδή στους Έλληνες, και τους οδήγησε σε μια σταδιακή ταύτιση με τον πυρήνα της αυτοκρατορίας -την Κωνσταντινούπολη και την αυλή του Βυζαντίου. Όσο αντιδημοκρατική και μεσαιωνική κι αν ήταν αυτή, το ελληνόφωνο στοιχείο και η υιοθέτηση πολλών ελληνικών παραδόσεων έδρασε συνεκτικά και προσεγγιστικά.
Εξάλλου η λαϊκή πίεση για αποβολή των λατινικών ήταν έκδηλη ήδη από το 410 και τα ελληνικά μιλούνταν στην Κριμαία, την ουγγρική αυλή, στη Βουλγαρία, Ρωσία, Σερβία και αλλού.
________

* Νικόλαος Πλαστήρας,  (4 Νοεμβρίου 1883 - 26 Ιουλίου 1953) ήταν στρατιωτικός και πολιτικός στη νεότερη Ελλάδα. Έγινε γνωστός για την στρατιωτική του δράση κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους (όπου έγινε γνωστός ως Μαύρος Καβαλάρης) και την Μικρασιατική εκστρατεία και πολλές φορές ενεπλάκη με την πολιτική συμμετέχοντας ή οργανώνοντας κινήματα. Ο Νικόλαος Πλαστήρας κυβέρνησε την Ελλάδα τρεις φορές, μία το 1945 και άλλες δύο στα 1951-1952.
Στην Μικρασιατική εκστρατεία έδωσε πολλές νικηφόρες μάχες με λίγες απώλειες που τον έκαναν γνωστό στους αντιπάλους που τον ονόμασαν «καρά-πιπέρ» (μαύρο πιπέρι), ενώ το 5/42 σύνταγμα ευζώνων έγινε γνωστό ως «σεϊτάν ασκέρ» (στρατός του διαβόλου).
Κατά την προέλαση, έφτασε μέχρι το Καλέ-Γρότσο, πέρα από τον Σαγγάριο. Αναφέρεται ότι τις νύχτες έμενε μόνος του ως σκοπός για να ξεκουράζονται οι άντρες του, και κοιμόταν έφιππος κατά την πορεία της επόμενης ημέρας. Κατά την κατάρρευση του μετώπου ο Πλαστήρας κατάφερε να δώσει μάχες υποχωρώντας τακτικά, μαζεύοντας στρατιώτες από διαλυμένες μονάδες. Με την καθυστέρηση που προέβαλε στην επέλαση του εχθρού έδωσε την ευκαιρία σε πολλούς πρόσφυγες να διαφύγουν, σώζοντάς τους από τους Τούρκους. Για την πράξη του αυτή αγαπήθηκε πολύ από τους πρόσφυγες, στο σημείο να βαφτίζουν τα παιδιά τους με το όνομα του.


* Το Εικοσιδυό,  Πώς φτάνουμε στην επιλογή της Ελλάδας από τις Μεγάλες Δυνάμεις; Να την ανεχτούν ή να την αποδεχτούν ως χωροφύλακα στη Μικρά Ασία;
Την Ελληνική στρατιωτική παρουσία στη Μικρά Ασία. Την επέβαλλαν στις μεγάλες δυνάμεις οι παρακάτω λόγοι:
Η ανικανότητα της Τουρκίας, του σουλτάνου να επιβάλει τάξη στο εσωτερικό της χώρας και να καθυποτάξει το εθνικό επαναστατικό κίνημα, υποχρέωσε τις μεγάλες δυνάμεις να αναζητήσουν ένα ξένο αστυνόμο που θα έφερνε σε πέρας αυτή τη δουλιά, ούτως ώστε αυτές να μοιράσουν με την ησυχία τους την Εγγύς Ανατολή και ιδιαίτερα να κανονίσουν ποιος θα κυριαρχούσε στα πετρέλαια της Μοσούλης και της Μεσοποταμίας.
Επίσης υπήρχε διαμάχη αναμεταξύ τους για τον έλεγχο των συγκοινωνιακών κόμβων, ενώ είχαν σοβαρές ανοικτές πληγές με το αντιαποικιακό κίνημα που φούντωνε στην Ανατολή και το εργατικό επαναστατικό κίνημα που τράνταζε την Ευρώπη με το τέλος του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και το ξέσπασμα της Οκτωβριανής Επανάστασης. Υπό τέτοιες συνθήκες φτάσαμε στη συνεδρίαση του Ανωτάτου συμμαχικού Συμβουλίου στις 23 Απρίλη/6 Μαΐου του 1919 -κι ενώ απουσίαζαν οι Ιταλοί αντιπρόσωποι- ο βρετανός πρωθυπουργός Λ. Τζορτζ πρότεινε την απόβαση ελληνικών δυνάμεων στη Σμύρνη:
«Οι Ελληνες... θα γίνουν οι πρώτοι φύλακες της μεγάλης οδού ήτις εξασφαλίζει την ενότητα της Συμπολιτείας».
Επιφυλάξεις εξέφρασε μόνο ο Κλεμανσό εκ μέρους της Γαλλίας, αλλά στη συνέχεια δε χρειάστηκαν ούτε αυτές, δεδομένου ότι η Ιταλία και οι ΗΠΑ απέφυγαν να πάρουν αρνητική θέση στην αγγλική πρόταση.





Spasmenos kavos