Κυριακή 3 Ιουλίου 2016

Η ιστορία μιας Μαρκόνισας



   Τεράστιο το "ferry", χλιδάτο, 
                                          [ούτε κανονικό ποστάλι.*           *πορθμείο  *επιβατικό πλοίο

      Είχανε προηγηθεί από το πλήρωμα άλλοι,
      που ήρθανε με την ταχεία,
      και με πολλή ταλαιπωρία,
      κροσσάροντας Γιουγκοσλαβία,
      μετά Αυστρία, Γερμανία,
      κι απ' το Καλαί τώρα με πλοίο,
      πάμε μαζί για Ντόβερ...

      Από το φορτηγό "Ση Λόβερ",
                                    είχα μεταπηδήσει....
      Πριν μία μέρα...
                                 το είχα αφήσει,
      νάμπω μαζί μ' αυτούς
      και άλλους δέκα Ανδεγαυούς*,                               *Γάλλους
      στη ''νέα αγορά''*,                                                      *νεοαποκτηθέν πλοίο
      του Ελληνογάλλου του Ντεκά,
      το "Φιούρι".....
                    έναν βρωμο-γκαζά.*                                  *δεξανενόπλοιο

Καθόμουν αραχτός.... 
                              [κι ένιωθα φίνα
μες στη καντίνα, τού "Λαίδη Ζήνα"
και ποιος λες σκάει εκεί μύτη ?... 
                                                [ο Ρήνας,
το πρώτο ''γκαζάκι''* της Αθήνας.                                 *γυάλινος βόλος

Έτσι τον λέγαν στο Δημοτικό,
γιατί στους βόλους ήταν σωστό
ταλέντο...
                 κυριολεκτικά φρικιό,
με συλλογή στις δυό χιλιάδες
γκαζάκια,  απ' τους φουκαράδες
που κέρδιζε πιτσιρικάδες...

Νά αγκαλιές, γέλια, παλιές διηγήσεις,
σφαλιαρονώμασταν... 
                              και δώστου αναμνήσεις !

Μου είπε για ηλεκτρολόγος
πάει στο "Φιούρι", μα ένας λόγος
τον κάνει τώρα να λακίσει.

Με πάει πιο 'κεί να μου μιλήσει...
δεν ήξερε από που ν' αρχίσει,
και με φωνή ψιθυριστή,
μου λέει το τι είχε συμβεί:

        ''Στο 'πάνω ντεκ,* μιά γκόμενα                         *κατάστρωμα
         είναι η Σπανιόλα Ιμέλντα....                                 *Imelda                                                                                                            η μαρκόναινα,*                  *ασυρματίστρια
        πιο όμορφη δεν έχεις δει.

        Στο "Φιούρι" ερχότανε να μπεί
        στη θέση τ' ασυρματιστή,
        που τον εβρήκαν σκοτωμένο,
        σε μίαν άκρη πεταμένο,
        στη Βρέστη, σ' ένα μπαρ απ' όξω...''
        λαχάνιασε, μα συνέχισε... 
''ωστόσο,
        αυτά που θέλω να σου πω,
        δεν έχουν σχέση με αυτό...

        Από το Σίτυ ναυτικοί πρακτόροι*,
        της είπαν θέση για βαπόρι
        εβραίικο,
                         σκέτο χρυσωρυχείο,
        έχει γι αυτήν,
                                και άλλους δύο
        λαδάδες*,  κι αν τους βρει,                            *λιπαντές της μηχανής
        κάνουν τη τύχη τους κι αυτοί,
        κι όλοι θα πήξουν στον "παρά",
        θα τρελαθούνε στα λεφτά. 
        
        Τότε ο Μπάμπης με χαρά                          
        μου λέει κρυφά... ψυθιριστά:                                                   
        ''Τι λες πετάμε τη στολή ?
        Λαδάδες...                                                
                        εεε, καίαιαι ?... δεν μ' ενοχλεί !          
        μπατίρια αξιωματικοί,
        είμαστε λίγο ως πολύ !

        Κι αν πείς το ναι... εμείς οι τρεις
        βουτάμε τα μπαγάζια ευθύς,
        για Λίβερπουλ τσουλάμε,
        με το που Ντόβερ μεις πατάμε.''

(Δεν είχε τούνελ τότε ωρέ,    
και πά-αινες Ντόβερ- Καλαί,
γιατί η Αγγλία ήταν νησί       
και η ΕΟΚ 'ταν στην αρχή..)

        Δε σκέφτηκα ούτε στιγμή, 
        "Μέσα, του είπα. 
                                 Είμαι Μπάμπη...''
            _______________        

                                                 

Πράσινη γη, πράσινοι κάμποι..
Ένα μαγευτικό τοπίο
έβλεπα απ' το τραίνο....
                        [μετά απ' το λεωφορείο,
καθώς για Λίβερπουλ τραβούσε.

Το μόνο που μ' απασχολούσε
όμως εμένα... 
                       ήταν ''αυτή''...
που από παραμύθι λες κι είχε βγει,
κι οι πάντες είχαν...ταραχτεί,
όπως κι εγώ... απ' τη στιγμή
που πάνω στο ντεκ την είχα δει...  

Στα πράσινα κι εκείνη...    
                                    [μαύρο μαλλί,
μάτια κρυμμένα από Οκλέυ"* γυαλί...          *μάρκα γυαλιών ηλίου ''Oakley sunglasses''
Δεν ήταν, ακόμα, ''μια όμορφη'' αυτή !  
                
Συνωμοτώντας λες η φύση...
κάποια άγνωστα ίσως υλικά
                         [είχε χρησιμοποιήσει 
να κτίσει το δημιούργημά της
και κάπως υπερβάλλοντας...
                             το ''αριστούργημά'' της,
που εκστατικούς τους άφηνε όλους !
                    ________

         Με το ταξί σαράντα μόλους,
         περάσαμε ψάχνοντας το τάνκερ "Μρέβερυ".

         Δυό Άγγλοι δίχως ρέφερι*                                            *διαιτητής
         σε μια προβλήτα απ' τις παλιές,
         αντάλλαζαν μπουνιές,
         και νίκης ιαχές,
         βγάζαν εργάτες θεατές
         για νικητή και πρώτο...

         ''Έχασα, έλεγε, γαμώτο...''
         ο ένας....
                 [ματσό-λιρα εμέτρα ο άλλος,
          σάλος γινότανε μεγάλος.

          Κρυφτήκαμε ώσπου να λακίσουν,
          τον ταξιτζή κι εμάς μήπως λιανίσουν,
          που είδαμε την παρανομία....

          Ανύπαρκτη η αστυνομία,
          γιατί στους ντόκους έχει καθεστώς,
          που κουμαντάρει.....
                        [του γιούνιον* ο τσαγκός...                               *σωματείο


Αφήνοντας πια το ταξί,
εσυνεχίσαμε πεζοί,
ως το καράβι οι τρεις μαζί,
Μπάμπης, εγώ κι η... καλλονή.

Δεν γύρισε ούτε στιγμή
σε όλη αυτή τη διαδρομή,
να με κοιτάξει ή να πει
έστω και λέξη... προς εμένα.

Έχοντας χαμηλωμένα
τα μάτια τα παραμυθένια,
τ΄αστέρια...
                αυτά τα διαμαντένια,
βασάνιζε εμφανώς εμένα,   
που ήδη σκλάβος ήμουν δικός της..

Φλερτ και λοιπά......
                        θα ήταν ματαιότης !          
Σαν κάποια του πλούτου μετριότης   
να θέλει Πικάσο να ''κτυπήσει'',
όταν ο Κόεν* έχει εισχωρήσει                             *Steven A.Cohen, πολυεκατομ.συλλέκτης  
στης αίθουσας τον πλειστηριασμό
και γούσταρε το έργο αυτό.
               ____________


Κάβοι και σπρινγκ* αμολυμένα                    *λυμένα
και βίραραν ήδη την καδένα*                          *σήκωναν την άγκυρα
σαν επιβιβαστήκαμε...

Τους κάβους ετραβήξαμε.
και απομακρυνθήκαμε.

Αφού τακτοποιηθήκαμε
και ψιλο-σενιαριστήκαμε...
τον κάπτεν επισκεφτήκαμε,
κατά τα ειωθότα, στην καμπίνα,
ένα παλιόμουτρο απ' την Αθήνα,
που στον Πειραιά, σ' όλη την πιάτσα
τον λέγανε "η σκατοφάτσα".

              ''Γειά σας, είπαμε,  ήρθαμε..
τ' ονόματά μας είπαμε...
κι αυτοπροσδιοριστήκαμε:
             Μαρκόναινα και δυό λαδάδες".

Σκάσαν στα γέλια οι κερατάδες
σαν είδαν τα διπλώματά μας..
           
           ''Ρε πας καλά ?''
                                μου είπε ο σκίπερ*                     *κυβερνήτης
(ενώ μιά νοικιασμένη στρίπερ,
κοιμόταν στο βάθος της καμπίνας)
          ''...έχει περάσει ένας μήνας,
          που κάνω μόνος μου δυό βάρδιες.

          Στη γέφυρα δυό θέσεις άδειες,
          σε περιμένουνε ''σωτήηηρα'',
          να ήξερες χαρά που πήρα,
          και πιάνεις το πρωί δουλειά,
          σαν τρίτος μ' όλα τα μισθά...

          Στο άνετο βρίσκω λαδά                       
          δεν χολοσκάω 'γω
                                   [του κερατά...                                                         
         
          Τώρα θα βγούμε στ'ανοικτά,
          να πλύνουμε δεξαμενές...
          Κάνε οβερτάι* όσο θες,                                 *οβερτάιμ-υπερωρίες
          γιατί 'μαστε οι μισοί μαθές    
          στη σύνθεση του πλοίου,
          και ...μπατεργόρθ* τρελοκομείου,                *καθάρισμα δεξαμενών
          θ' ακολουθήσει με ξενύχτι...
          
          Τέρμα... η απόφαση ελήφθη,
          ανήκετε τώρα στην κουβέρτα*,                     *πλήρωμα καταστρώματος
          κόψτε εντελώς τα σούρτα φέρτα
          στη μηχανή... 
                               και για λαδάδες
          ας στείλουν οι χαρτογιακάδες,
          αυτοί, οι φωστήρες του γραφείου.
                    ________


Θάτανε μέσα Ιουνίου,
όταν σαλπάραμε για Ρίο...

Σπάνια την έβλεπα στο πλοίο,
γιατί 'χα τη σκυλίσια βάρδια,
δώδεκα τέσσερις τα βράδια...

Λιγάκι με τη τράπουλα,
λιγάκι για τα... μάσκουλα                   
που σήκωνα βαράκια,
λίγο με πόκα τα βραδάκια,
ξεχνιόμουνα... 
                  ερωτοχτυπημένος,                
καταγοητευμένος,                      
και απόλυτα ξεμυαλισμένος    
με την μισό-Αζτέκα ασυρματίστρια...

Περνούσε σαν τουρίστρια,
και σπάνια εμφανιζότανε.

Για γεύμα όταν ερχότανε
την ''τρώγαν'' με τα μάτια...

''Ας πάει στα κομμάτια,
είπα...  θα της μιλήσω...''
αλλά....
          σιγά μην το τολμήσω.

Είχανε κι άλλοι τσιμπηθεί                
όπως κι ο Μπάμπης δηλαδή,              
που...
            [αφού τον έφτυνε αυτή,
ίσως για να εκδικηθεί,
βγάζει μιά βρώμα* πως η ''ωραία'',                 *φήμη
(μιά σκέψη παντελώς χυδαία)
γουστάριζε τάχα κορίτσια,
κι ότι ανώμαλα είχε βίτσια..

Όσα δεν φτάνει η αλεπού...

 Κλατάρει
το μυαλό...
                       του κάθε ναυτικού,
απ' την κλεισούρα που και που,
και φανταστικές σκαρώνουν ιστορίες,
στων πλοίων τις τραπεζαρίες
όπου με τουπέ.....
               θα σούλεγα και μ'αλαζονεία,
αλλά και μ' ανύπαρκτα στοιχεία
κάνουν τους προφεσόρους !


Είχαμε και τζογαδόρους
που κάθε βράδυ παίζαν πόκα,
κι αφού εχάραζε τη ρότα,
ερχότανε, κι ο καπετάνιος,
που ήταν καραμπίνας* σπάνιος..                *φοβιτσιάρης, χαρτοπ. όρος

Μια μέρα κάναμε γυμνάσιο,
για'' φόκο''* στο αντλιοστάσιο                     *ναυτ. φωτιά
και για ''εγκατάλειψη του πλοίου''...
το αποτέλεσμα του οποίου
ήτανε κάτι που πολύ ποθούσα...    
αφού το χέρι της κρατούσα,
κι έκανα πως τη βοηθούσα,
στη βάρκα για να μπεί...

          Σύντομα θα αποδειχτεί
          πως κάτι έτρεξε εκεί....

          Το ίδιο βράδυ...
                                 δηλαδή,
          κατά τις δύο το πρωί,
          που ο έναστρος ο ουρανός,
          (στα πέλαγα πιο φωτεινός)
          θαρρείς πως ακουμπούσε
          πα' στο κατάρτι.....
                             και με κοιτούσε,
          ήτανε σαν να μου μιλούσε,
          σαν να παρηγορούσε
          εμένα για τη μοναξιά μου,
          για τον μονομερή ερωτά μου,
          την μόνιμη πια συντροφιά μου,
          στο ξύπνιο μου...
                            στα όνειρά μου..
         
          Και ξάφνου...  ψιθυριστή,
          μες στο σκοτάδι*, ακούω φωνή....          *στη γέφυρα έχει απόλυτο σκότος

          Η ''Ιμέλντα μου''...
                            [αθόρυβα είχε μπει,
          κρύβοντας αμήχανα μια ταραχή,
          στη γέφυρα, για να μου πει,               
          πως απ' τη πρώτη τη στιγμή,
          επίτηδες είχε υποκριθεί                               
          ''κοιτάζοντας κάτω τη γη'',
           σκόπιμα να προκαλέσει...
                     [και τη δική μου προσοχή.         

           Το πρώτο μας αλλάξαμε φιλί !

                             

Ο γάμος τελέστηκε στο Ρίο...
Δυό μέρες στο ξενοδοχείο,
και πάλι πίσω μες το πλοίο...
που μείναμε κάπου δυό χρόνια.

Στα τροπικά ή μες τα χιόνια,
από Αμερική σ' Ασία
κι απ' Αφρική Ινδονησία,
μία μικρή περιουσία
μαζέψαμε όχι αστεία...

Το χρήμα και την ευτυχία
κέρδισα...
                δύο μαζί λαχεία.
            ____________

Ξέρεις τι λένε οι ναυτικοί
με πίκρα... 
             για τη δικιά τους τη ζωή ?

Τα καραβομαζώματα
λες και γυρνούν.... αυτόματα
σε καραβοτσακίσματα.

Και ευτυχίας ψήγματα
παίρνουν απ' τη ζωή,
γιατί από την πρώτη στιγμή,
έχουν ήδη αυτοί.... ''πνιγεί'',
μπαίνοντας μέσα στη λάτζα*...                         *βενζινάκατο να μπουν στο πλοίο
τσιμπώντας το δόλωμα......
                               την μπροστάτζα* !                 *προκαταβολή
             ____________


            Μοντεβιδέο

Άφιξη Μοντεβιδέο... 
                     κι όλο το βράδυ,
δουλεύαμε μες στο σκοτάδι

μπίγιες, αμπάρια και λοιπά
και φυσικά... σουρνώμουνα μετά.

Η Ιμέλντα φρέσκια το πρωί 
μου λέει για ψώνια πως θα βγεί...

Δεν γύρισε ποτέ από κει...



                                       ΕΠΙΛΟΓΟΣ

                           Κάποια ελπίδα στην αρχή
                           και στη συνέχεια...
                                             ο πανικός κυριαρχεί...
                           
                           Πώς θα συνεχίσω μοναχός... ! ?                                     
                           Πόνος...
                                     αγιάτρευτος καημός...  

                          Ίσως να είχε βαρεθεί..
                          Ίσως να είχε κουραστεί..
                          Ίσως να είχε.....
                                            και πάλι ερωτευτεί....

                           Δεν ξαναβγήκα εκτός Ελλάδος...

                           Φτιαγμένος μόνιμα εκ καννάβεως,
                           στης φυλακής μου το κελί,
                           βρισκόμουνα σ' όνειρα μαζί
                           με την αγαπημένη.

                           Πόση ποινή μου μένει?...
                           Ήμουνα χρήστης ?   Βαποράκι ?
                            Άρχισα να ξεχνώ λιγάκι.

                            ''Ας όψεται, έλεγαν, αυτή...'',
                            όλοι οι φίλοι οι παλιοί,
                            μα η Ιμέλντα μου και 'γώ...
                                                            [πάλι είμασταν μαζί
                            στις μόνιμες πια παραισθήσεις,
                            όπου της έλεγα... ''
                                                     Ναι, θα γυρίσεις
                            το ξέρω....   δεν θ' αφήσεις
                            το όνειρο να πάει χαμένο...
                            το γέλιο σου θα είναι εδώ.....
                                                            το ευτυχισμένο..
                            Θυμάσαι ?
                           


         ΜΕΤΑ ΔΩΔΕΚΑ ΕΤΗ

Η Ουραγουανή πρεσβεία,
έγγραφο στην αστυνομία
στέλνει, με την πληροφορία,
ότι η Imelda Torres είχε απαχθεί
τότε... 
        κι άγρια δολοφονηθεί.

Ο δράστης είχε συλληφθεί,
γνωστός ως ''δράκος  του Παρανά"*
και ομολόγησε πολλά,
μπας πέσει αυτός στα μαλακά.


                Κανείς δεν ζούσε για να δει
                το ''έγγραφο'' που είχε 'ρθεί...

                Είχαμε όλοι μας χαθεί,
                και εγώ... κι οι φίλοι οι παλιοί.

______________________________________



Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος", βιωματικό έμμετρο έργο
του Οδυσσέα Ηβιλάγια No 132/ e-mail: pmataragas@yahoo.com /
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga




*Ανδεγαυία, Το Δουκάτο του Ανζού στα μεσαιωνικά χρόνια. Σήμερα αντιστοιχεί στον σημερινό γεωγραφικό νομό της Γαλλίας Μαιν ε Λουάρ της Δυτικής Γαλλίας με πρωτεύουσα την Ανζέ Angers. Συμπεριλαμβανόταν σε ένα από τα 83 γεωγραφικά διαμερίσματα της Γαλλίας που δημιουργήθηκαν μετά την Γαλλική επανάσταση (1790).

Οι Ανδεγαυοί προέρχονται από το Γαλατικό βασίλειο των Ανδών (γαλλ. Andécaves), που καταλύθηκε μετά την κατάκτηση τους από τον Ιούλιο Καίσαρα. Την εποχή των Φράγκων μετονομάστηκαν σε Ανζού (γαλλ. Anjou), και έγιναν έδρα επισκοπής.






  σπασμένος κάβος  


Δευτέρα 14 Μαρτίου 2016

Η Τραμουντάνα



  
                               

Η
τραμουντάνα λυσσομανάει,
βίαια το γκέηλ* μάς κτυπάει                                  *θύελλα
ενώ η θάλασσα με τα βουνά της,
τα ωκεάνια τα κύματά της
το λίμπερτυ κάνει να μποτζάρει*                          *κλυδωνίζεται
που αγωνίζεται να μην μπατάρει..

Η τραμουντάνα* πολύ τσιτώνει                            *βόρειος άνεμος
πότε λυγάει.. πότε τεντώνει
την πάνω κεραία του Μαρκόνη*,                          *ασυρματιστή
η θύελλα λες δοκιμάζει
την αντοχή τους κεραία - καράβι
σκαμπανεβάζει, αγκομαχάει
κι η μηχανή του πάει δεν πάει.

Στ' άλπουρα μάχη γενναία
δίνει η άμοιρη κεραία..
μια όπερα επική μοιραία
στο κρεσέντο της να θυμίζει
καθώς τον άνεμο αυτή σκίζει,
νότες ολόγυρα σκορπίζει
μελωδικά όπως σφυρίζει,
στα βάσανά μου τα πολλά
η τρέλα πήρε πια σειρά
και το μικρό τυμπανιστή
παίζει η καρδιά μου εκεί.

Η τραμουντάνα με καλοπιάνει
στα μούτρα μου σταγόνες βάνει
από κύμα στον κυματοθραύστη
που βίαια πάνω του εθραύστη,
σαν νάθελε να με ξυπνήσει
σαν νάθελε να μου θυμίσει,
κει στη βαρδιόλα που κρατιόμουν,
κάποια που πλέον δεν θυμόμουν,
“εκείνη” εκεί την άγνωστή μου,
από τη σύντομη παραμονή μου
στο Μοντεβίδεο, Ουρουγουάη
όταν για μπόγκερ* είχαμε πάει...                     *καύσιμα μηχανής
και σε καμπαρέ την πρωτοείδα
στην λεωφόρο Αγρασιάδα Αβενίδα
μια νύχτα πούχα εκεί αράξει
κι αυτή η Λατίνα είχε αρπάξει
τη σκέψη μου τη καρδιά μου,
μαζί και τα λογικά μου !

Η τραμουντάνα θα προξενήσει
πολύ ζημιά, η μηχανή θα σβήσει
το Λίμπερτυ πα’ στα βράχια,
με μανία θα το τσακίσει,
λες κι ήθελε να το βασανίσει
σαδιστικά πριν το βυθίσει.

Τα τελευταία μηνύματά μου
βγήκαν απ' την καρδιά μου
και δεν ήταν παρά ευχή...
“να βρω την αμαρτωλή,
την κονσομάνα Ουραγουανή,
στην κόλαση να μ' υποδεχτεί !”...
εκεί που πάνε οι ναυτικοί
και λένε δε, κι ευχαριστώ πολύ
καθώς κει πέρα μιά διαρκή
οι έρμοι έχουνε μπουνάτσα… 

Στον εαυτό τους λεν «μπαγάσα
την έσκασες στη Τραμουντάνα
που αρόδου* ή και σε ντάνα*                           *σιμά σε λιμάνι   *μόνιμο αγκυροβόλιο
σε άγχωνε η παλιοπ@@@άνα».


Τότε... στα μέσα του εικοστού αιώνα

_____________________________

Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος", βιωματικό έμμετρο έργο
του Παναγιώτη Ματαράγκα No 131/ e-mail: pmataragas@yahoo.com /
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga

___________________________________________________



*Μοντεβιδέο : Είναι η πρωτεύουσα, η μεγαλύτερη πόλη και το κυριότερο λιμάνι της Ουρουγουάης.
Ο πληθυσμός του Μοντεβιδέο σήμερα υπολογίζεται σε 1.449.900 στην ίδια την πόλη και 1.723.300 στη μητροπολιτική περιοχή.
Από άποψη καταβολών, περίπου ο μισός πληθυσμός της πόλης κατάγεται από την Ιταλία, ενώ σημαντικό ποσοστό των υπολοίπων προέρχεται από άλλες χώρες της Ευρώπης (συνολικά 88%). Ο πληθυσμός του Μοντεβιδέο αποτελεί το 44% του πληθυσμού της Ουρουγουάης και η επαρχία Κανελόνες που το περιβάλλει, ουσιαστικά τα προάστια του Μοντεβιδέο και η κοντινή του ύπαιθρος, ένα πρόσθετο 12%. Οι αυτόχθονες κάτοικοι της Ουρουγουάης εξοντώθηκαν κατά την περίοδο του αποικισμού και ουσιαστικά δεν υπάρχουν απόγονοί τους σήμερα. Πέντε τοις εκατό του πληθυσμού είναι μιγάδες (ανάμιξη αυτόχθονων και Ευρωπαίων) και 4% αφρικανικής καταγωγής, όμως πρόκειται για κοινότητες που είναι περιθωριοποιημένες. Παρόλο που η μεγαλύτερη μερίδα του πληθυσμού είναι είτε καθολικοί είτε μη θρησκευόμενοι, υπάρχει επίσης μία πολύ αφομοιωμένη αλλά δραστήρια εβραϊκή κοινότητα που αριθμεί γύρω στις 40.000.




* Τραμουντάνα,  είναι το κλασικό όνομα που δίνουν οι ναυτικοί της Μεσογείου στον Βόρειο άνεμο. Προέρχεται από το λατινικό trans-montanus, που σημαίνει ο «ύπερθεν των ορέων» (ή σε ελεύθερη απόδοση ο «βουνίσιος»), σε σχέση με την οροσειρά των Άλπεων που για τους Λατίνους σημάδευε τον Βορρά.
Στην Καταλονία, τη Μαγιόρκα και σε μερικές περιοχές της νότιας Γαλλίας ο όρος υπονοεί και τον Βορειοδυτικό άνεμο.
Στα Ιταλικά, tramontana ονομάζεται επίσης και «το αστέρι πάνω από τα βουνά», δηλαδή ο Πολικός Αστέρας.
Στα Γαλλικά και Ιταλικά, η έκφραση «έχασα την τραμουντάνα» σημαίνει «έχασα τον προσανατολισμό μου», «έχασα το μπούσουλα» (μπούσουλας = πυξίδα).


  σπασμένος κάβος  

Τρίτη 23 Φεβρουαρίου 2016

Το Μάγκνουμ του θερμαστή...



...και η εκδίκηση των ποντικιών

        Σαν "πατημένες
                     [μεταλλικές σουπιέρες
       μοιάζουνε πρύμα-πλώρα
                                  [οι ποντικέρες,                                      
       στους κάβους πάνω...
                               ....που 'χουν δεθεί,
       μπας και ποντίκι απ' τον ντόκο
                             [μες το βαπόρι μπει....

       Με το "Βερόνικα Μαρού"
                         [του εφοπλιστή Ηλιάκη
       Ελληνοϊάπωνα
          [αυτοδημιούργητου, απ' το Θιάκι,
       γυρίζαμε πατημένοι
              [μέσω του σκατο- Σκαγεράκη....

               ''Για δες της Θούλης* αεράκι                            *Βόρεια Ευρώπη
                μάγκαμ'  πως δώνει κι άλλο δρόμο...!'',
       ακούω να λέει τον λοστρόμο,
       που 'χε σηκώσει την παρκέτα.*                                *μετρητής ταχύτητας
       
       Πάει προς γέφυρα,
                        [και φωνάζει "Νέτα",
       προς  όλο το τσούρμο,
                            [''άντε άει σχολάστε,
                και στο καρέ μετά κοπιάστε,
                βραδάκι όλοι στον τζόγο...
                Κάλεσα και τον  ''μπόγο'',
                τον λωποδύτη,
                                [σούρα καπετάνιο...''

       Πριν ξεμουτζουριαστούν
            [πάν' για φαΐ, μετά για  μπάνιο,
       τ' αντίθετο.......
                      [απ' ότι λέν πως πρέπει,
       καθώς ο χρόνος δεν το επιτρέπει
       οι ναυτολαδοθερμαστάδες
                                [να καθυστερήσουν,
       διότι γρήγορα ρολά
             [θα κατεβάσουν και θα κλείσουν
       οι μαγαιροκουζινοκαμαρώτοι,
       για να σχολάσουνε....  καθότι,
       δώδεκα ώρες
                  [είναι στο πόδι.
     

Τον καπετάνιο Καταπόδη
μαδήσανε κείνο το βράδυ
Την τσέπη του
             [είδαν ν' αδειάζει,
για πέμπτη συνεχή φορά..

Πήγαινε κι έφερνε λεφτά..
Έμεινε τάπας, ζήταε δάνειο...

''Άκουσε'' τούπε ''καπετάνιο'',
ο μπαρμπα Τίμος ο λοξός,
ο θερμαστής ο καραφλός :
              ''είσαι κακοπληρωτής γνωστός.
               Πως να σε εμπιστευτώ ?
               Ίσως, κάτι ενέχυρο
                                   [αν κρατώ...''.

Ο ''μπόγος'' με ύφος σκεπτικό
του λέει...  ''στάσου ένα λεπτό''...

Πάει και φέρνει ένα μπιστόλι,
με σφαίρες τρακόσες,
             [ενώ το ξέραμε όλοι,
που ο λαμογιάρης 
                           [το είχε βρει...


           Άλλη ιστορία και αυτή !!!

           Σαν είμασταν Μομπάσα*,
           του σιψάντη* του μπαγάσα,                      *Προμηθευτής
           του απέδειξε τη λαμογιά,
           (δεν ήτανε πρώτη φορά)
           πούφερε κρέατα βαμμένα 
           με τη μπογιά... κι άλλα ληγμένα.

''Τα κόλπα σου δεν περνάν σε μένα'',
τούπε, ''γιατί 'μαι λωποδύτης
παλιότερος από εσένα....''

Τα μάτια του κατεβασμένα
έχει ο σιψάντης και γλοιώδη
μορφή αυτός φοράει...
  [σαν από την εταιρεία ''πόδι''
σκέφτεται πως θα πάρει...

Τότε... ένα μάγκνουμ, το τομάρι
βγάζει απ' το κόρφο, με τη θήκη,                      *πιστόλι
και λέει, 
           ''κάπταιν σου ανήκει
και πάρε και τρακόσες σφαίρες
να κάνεις πόλεμο δυό μέρες,
αν σας την πέσουν παρακάτω
και κάνουν πειρατές ρεσάλτο''

          Το μάγκουμ αρπάει και τη θήκη
          ο ''μπόγος''... που ξέρει το καθίκι, 
          πως στο εξής....
                       [θα τρώμε κρέατα βαμμένα
          κι από τα στόρια*...                                            *εφόδια-τρόφιμα
                                    [διάφορα ληγμένα...!                


Οι πειρατές συστηματικά
μπουκάρανε στα φορτηγά
και στα περαστικά
                       [γκαζάδικα*                   *Πετρελαιοφόρα
και γενικού φορτίου,
     [κοινώς τζενεραλάδικα..*                   *Φορτηγά

(Σήμερα σύγχρονα πολεμικά
φέρνουν στο Κέρας*                                 *Κέρας Αφρικής 
                            [γυροβολιά,
μα τότε είμασταν
            [να μας κλαίνε οι ρέγγες,
σαν 'ρχότανε απ' Αφρική,
   [ο ληστρικός αυτός πουνέντες.
       

Έτσι με μάγκνουμ ανά χείρας,
βρέθηκε ο Τίμος,
                      [ο "ποκα-θήρας"
Νά σφαίρες...
             [Νά και ο σιγαστήρας...

Μια νύχτα ο βατσιμάνης.*                                 *νυχτοφύλακας
ο φουσκωτός
    [ωραιοπαθής ο Φάνης
κρατώντας το Μαγκιά το σκύλο,

         ''Τίμο'' του λέει όλοι μιλάνε
                      [για τη ''χαμομήλω''*                 *πιστόλι κουτσαβάκηδων
          σε τραπεζαρία και καπνιστήριο
          κι όπως σε ξέρουνε... μυστήριο,
          φοβούνται και ρωτάν' 
          τι θα την κάνεις...  αν 
          σε πιάσει η τελωνειακή αρχή
          για την παράνομη
                                  [οπλοκατοχή ?

          ''Άει στα τσακίδια φουσκωτέ''
           τ' απάντησε ''και άκου ρε
           να μη πουλάς σε μένα σώμα
           γιατί σε κάνω τώρα πτώμα''....
            και........
           την άκρη του σακακιού τραβάει
           το μάγκνουμ ο Φάνης να θωράει.

Ο Τίμος ήταν απ' τας Σέρρας,
παιδιών τεσσάρων ήταν πατέρας,
με αγριάδα του "Χαττέρας",*                              *το κάβο ντόρο της Αμερικής
να μοιάζει η μούρη του σαν τέρας.

Στις σχόλες άραζε κει πέρα
στη πρύμη.....
                για μοναχική βεγγέρα,
και τί έκανε ο παλαβός ?
(δίκαια λέγαν είν' λοξός)..

Έβγαζε την ποντικιέρα
και παραφύλαε όλη μέρα,
σαν θ' ανεβαίνει
               [από τον κάβο ο ποντικός,
να τον εφάει.. με τη μπιστόλα αυτός...

Τις άκου-ες στο που και που
τις μπιστολιές... και η μαϊμού,
που πήρα μεσοκάναλα
                      [στην Ισμαηλία,                          
επεταγόταν έντρομη
      [η φουκαριάρα μ' αγωνία,
μα και βλαστήμιες άκουες,
                   [απ' αλουέδες* με ηχώ,                *διαδρόμους
κι άλλοι που δεν επενέβαινε ,
    [κότα φωνάζανε τον Γραμματικό*


Κάποτε όμως, στου Μάγκνουμ
                                  [μία μπιστολιά
συνέβη κάτι απίστευτο,
         [μία πολύ περίεργη κακοτυχιά...

Ο νάιλον
κάβος
                     [ήταν στη τσίτα,
ενώ απ' τη ρακή
                        [ο Τίμος πίτα,
και νάσου τεράστια ποντικάρα
να σκαρφαλώνει όλο λαχτάρα
να μπει στ' αμπάρι με τ' αλεύρι.

Του σκοπευτή μας όμως το χέρι
είν' ακυβέρνητο απ' το μεθύσι
κι η σφαίρα του θα αστοχήσει
χτυπώντας σα μικρή βολίδα
το κάβο που η πλημμυρίδα,
τον είχε κάνει απ' το τέντωμα σπαγκάκι
κι έμοιαζε, ρούχων απλώματος σκοινάκι...


Μοιραία γι αυτόν ήταν η σφαίρα...

Τον τσιτωμένο νάιλον κάβο,
               [τον κόβει πέρα ως πέρα,
και την βγαλμένη
               [από τον Τίμο ποντικιέρα,
ακουμπισμένη δίπλα στην μπίντα
                                    [εκσφενδονίζει,
σαν ναν σφεντόνα,
    [τα μούτρα του και κεφαλή τσακίζει,
και τον κλαδεύει... 
         [σαν φτερωτό δρεπάνι,
μπροστά στον κάπτα Γιάννη,
που πήγε φωνές
                   [για να του βάνει
να πάψει να πυροβολάει
γιατί τις βάρδιες
                [αυτός ξυπνάει.

Τσαντίλας ο γραμματικός,
                          [ο καπτα Γιάννης
τούλεγε...
             ''...στα μυαλά σου χάνεις",
και τούριχνε βροχή
                       [βλαστήμιες και μπινελίκια !!

Αδιαφορώντας ο Τίμος πυροβόλησε
        [και τότε....  'κδικήθηκαν τα ποντίκια,
έτσι λέγεται, πως κάμποσοι σιγοψυθιρίσαν,
κι οι περισσότεροι για το χαμό του,
               [διόλου μα διόλου δεν πενθήσαν.

          
_______________________________


Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος", βιωματικό έμμετρο έργο
του Οδυσσέα Ηβιλάγια No 130/ e-mail: pmataragas@yahoo.com /
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga
_____________________________________________________




* Μάγκνουμ (Magnum 500) Πιστόλι κατασκευασμένο εξολοκλήρου από ποιοτικό μάγμα υλικών με κύριο στοιχείο το αλουμίνιο.  Είναι ένα πιστόλι μονής και διπλής ενεργείας όπως θέλει η τεχνολογία τα σύγχρονα περίστροφα παραγωγής σήμερα.
Η εντυπωσιακή του κάνη έχει μήκος 8.38"/21.3 cm και θυμίζει σε αυτόν που το κοιτάει από μπροστά κάποιο μακρύ κανόνι. Φυσικά η κάνη του παίζει μεγάλο ρόλο στην ευθυβολία και την δύναμη της σφαίρας η οποία έχει ενεργειακή δράση για πολλές εκατοντάδες μέτρα. 
Στο τελείωμα της κάνης υπάρχουν ανοίγματα για ποιο εύκολη και γρήγορη έξοδο των αερίων, και ποιο χαμηλή ανάκρουση (Χαμηλή που λέει ο λόγος δηλαδή). 
Η χειρολαβή είναι από σκληρό καουτσούκ και είναι πλήρως εργονομική παντρεύοντας επιτυχώς την παράδοση με την σύγχρονη τεχνολογία. Ακριβώς στα αριστερά και δίπλα από τον γνωστό κόκκορα, υπάρχει ο κλασσικός μικρός διακόπτης που υπάρχει στα περισσότερα περίστροφα, τον οποίο πιέζοντας τον μπροστά απελευθερώνουμε τον μύλο ο οποίος πέφτει στα αριστερά για να γεμίσουμε το πιστόλι. Κατά τα άλλα είναι πολύ απλό στην κατασκευή χωρίς άλλους πρόσθετους διακόπτες και ασφάλειες, πράγμα που δίνει στην Smith&Wesson την πρωτιά του ποιο δυνατού σύγχρονου περίστροφου χωρίς να αλλοιώσει την παράδοση.

*Παλίρροια (αγγλ. tide), και στην κοινή (φραγκολεβαντίνικη) ναυτική γλώσσα μαρέα, ονομάζεται το φυσικό φαινόμενο της περιοδικής ανόδου και καθόδου της στάθμης του νερού μίας μεγάλης λίμνης και κυρίως των θαλασσών. Η άνοδος της στάθμης ονομάζεται πλημμυρίδα (flood tide), ενώ η κάθοδος ονομάζεται άμπωτη (ebb ή low tide). Από κοινού, πλημμυρίδα και άμπωτη αποτελούν το φαινόμενο της παλίρροιας. Το φαινόμενο αυτό που επαναλαμβάνεται δύο φορές το 24ώρο (ακριβέστερα 24 ώρες 50' και 30") οφείλεται στη βαρυτική έλξη της Σελήνης αλλά και του Ήλιου πάνω στη Γη, καθώς και στην περιστροφή των ουρανίων σωμάτων αυτών.


  σπασμένος κάβος  



 

Σάββατο 30 Ιανουαρίου 2016

Πως να ''περπατήσεις'' στα κύματα


           
         
Όταν θα πέσετε σε γκέλια* και κυκλώνες               *(θύελλες (Gales) 
όταν με κύματα θα δίνετε αγώνες,
βουνόκυμα την πλώρη στα ύψη όταν σηκώνει,
κι όταν με πάταγο αυτή ξαναϊσιώνει,
όπου λυγά και τρίζει το καράβι,
σαν κοπανιέται σα χταπόδι μέρα βράδυ,
και κινδυνεύει στα δύο τούτο να κοπεί,
σαν ένα αγγούρι, χωρίς υπερβολή......
τότε.....
     τιμόνι αλαμπάντα* σαν ανεβαίνει,                          *στρίψε όλο το τιμόνι
βάλε και άστο να παραμένει,
όλο δεξιά ή αριστερά το ίδιο είν' πράγμα,
τότε στην κάθοδο θα δείτε ένα θαύμα,
θε να κατέβει να κουρνιάσει σα μιά κότα....

Στερνή μου γνώση.... να σ' είχα πρώτα,
ακούω να λέει κάποιον πνιγμένο,
και οι ναύτες ξέρουν που το πηγαίνω.

Είναι σκοτώστρες στα ρεμέτζα,
οι νάυλον μπότσοι*.                                 
*σκοινιά που λαστιχάρουν
                           Βάλτε μέ γρέτζα

σκοινιά τ' απλά, όπως παλιά
και που δεν ήταν φονικά.                  

                     *  *  *

Κρατάτε δάκτυλα μακριά 

από τον κάβο όταν βιράρετε,
κι από την μπίντα όταν λασκάρετε.
                

                    *  *  *

Αμέρικα αν τύχει να βρεθείτε,
μάτσο λεφτά να μην κρατείτε
την ώρα που πληρώνετε,
γιατί έτσι δηλώνετε
υποψηφιότητα... μελλοντικά

                      για μιά ληστεία
και δεν το λέω αυτό γι αστεία.

                 
                    *  *  *

Αν τύχει να πας στον Καναδά,
κατά του Χάλιφαξ μεριά,
πρόσεχε τις μανίλες,
γιατί πολλοί πάθανε νίλες
εκεί με τις παλίρροιες,
πούναι μεγάλες και μυστήριες.


                     *   *  *

Αν πας σε παγωμένα πόρτα*                  *λιμάνια
θα πρέπει να θυμάσαι πρώτα,
νάχεις τη βρύση σου να στάζει,
κι έτσι ο πάγος δεν το φράζει
το μπούνι* κι όλες τις σωλήνες...             *αποχέτευση
Έχεις και άλλες βέβαια ευθύνες,
όπως τα βίτζια* μην παγώσουν               *βίτζια
και λες "ατμό" για να τους δώσουν,
στο αργό συνέχεια να γυρίζουν,
τα λάδια τους να στριφογυρίζουν
γιατί αλλιώς ετούτα σπάνε,
και τη βαλίτσα σου... άντε φτιάνε,
καθότι θα σε απολύσουν
και απ' τα όκια θα σε χύσουν* !               *ναυτ. απολύεσαι δυσμενώς

                  *   *   *


Αν πας να σβήσεις την φωτιά
με το νερό...
                   δεν σταματά
σαν καίγονται πετρελαιοειδή,
πυροσβεστήρες τ' αφρού θέλει αυτή.

                    *   *   *

Σε κοντραμπάντα μη συμμετέχεις,
γιατί δεν ξέρεις τί τύχη θα έχεις,
κι ίσως βρεθείς μες του μεσονυχτίου
τη φυλακή....
               μαζί μ' εμπόρους του οπίου.
                    *  *  *

Νάσαι στα πόρτα* μαζί με συντρόφους,
γιατί ληστεύουν "μόνους ανθρώπους"...


                    *  *  *

Του καπετάνιου αν λάθος δεις
θάναι καλύτερα... να μην το πεις,
αλλιώς σε τραίνο επιστροφής,
στο άλλο πόρτο* 'συ θα βρεθείς...


                   *   *  *

Πρόσβαση σε κουπαστή
νάχετε άμεση γιατί,
σα θάρχεται θανατικό,
ίσως σωθήτε με αυτό.
Όσο πιο γρήγορα πηδήσεις
στη θάλασσα... ίσως να ζήσεις
πριν το καράβι να μπατάρει
πριν κάποιας έκρηξης σε πάρει
το ωστικό το κύμα....

Μη βαριοκοιμάσαι είν' κρίμα
γιατί θα εγκλωβιστείς,
η εγρήγορση νάναι διαρκής,
και πρέπει να προβλέπεις,
όταν σημάδια βλέπεις,
όπως ρεπόρτα για κυκλώνες,
κι ήλιο με πόδια σαν κολώνες*           *ναυτ. ήλιος με πόδια (έρχεται κακοκαιρία)
ή ξαπλωμένο το φεγγάρι....
                     
                   *  *  *

Νέος σαν μπαρκάρεις, και παλικάρι
κανείς αυτά δεν θα στα πει,
θα πρωτοδείς την κουπαστή,
και θα νομίζεις είν' για ρομάντζα...


                              ΕΠΙΛΟΓΟΣ

        Παιδιά υπεράριθμα σε ράντζα
        μας βάλαν σαν πρωτομπαρκάραμε...
        Πολλοί από μας την σκαπουλάραμε,
        μ' άλλοι δεν γύρισαν ξανά...
        Κάπου μακριά στην ξενητειά,
        ή μες σε θάλασσα βαθειά,
        τους έχουμε "αφήσει",
        σαν τον Γιωργή* πούχε εγκλωβίσει                          *Γιώργος Φωστήρας 1960
        στο "Αλμαλίκ Σαούντ" φωτιά,
        ή σαν τον Φώτη το Μπανιά,                                 *Φώτης Μπανιάς 1961
        ή σαν τον Χιώτη το λοστρόμο,
        ή το μαρκόνη Καναδό που σ' ένα δρόμο
        σε άλλο Στέιτ....
                        βρήκαν μαχαιρωμένο,
        μυστηριωδώς....
                 [ενώ' φυγε για Σακραμέντο,
        ή το Μιχάλη Ματζαβίνο,                                             *Μιχάλης Ματζαβίνος 1959
        τον Οιγνουσιώτη καπετάνιο κείνο,
        που έπεσε στη γέφυρα....

        Στο "μπλογκ-σαράφη*" ενέχυρα                               *Ενεχυροδανειστήριο
        (του πρώην Λιμενάρχη Βέττα)
        θα καταθέσω ντοκουμέντα σκέτα,
        όλες αυτές τις εμπειρίες,
        και θα τις έλεγα αμαρτίες
        που μπορεί να πλήρωσα για "κάτι"
        ποιος να ξέρει... άγνωστο,
                                          [κι έχω γινάτι
        αυτή... την ίδια την ζωή,
        που μ' έκλεισε σε φυλακή....
_____________________________


Από το βιβλίο "Σπασμένος κάβος", βιωματικό έμμετρο έργο
του Οδυσσέα Ηβιλάγια No 129/ e-mail: pmataragas@yahoo.com /
Επιμέλεια - προσαρμογή κειμένων Cathy Rapakoulia Mataraga







  σπασμένος κάβος